Bayağı İspinoz -Fringilla coelebs - Kafes Kuşlarının Genel Özellikleri | İriayak, bayağı iriayak, Leipoa ocellata, Malleefowl, Avustralya'nın güneyinde yaşar | Saka kuşu | Hüma Kuşu | Dünyanın İlk Kuşu |

Avrasya, Afrika ve Avustralya' nın ılıman bölgelerinde arıkuşlarının 25 kadar türü yaşar.

Bunlar göz alıcı renklerle bezenmiş çok gösterişli ve zarif kuşlardır. Bayağı arıkuşunun {Merops apiaster) erkeği ile dişisi birbirine çok benzer. İkisinin de sırtı kızıl kahverengi, gerdanı sarı, karnı ise yeşilimsi mavi renktedir. Uzun ve hafifçe aşağı kıvrık olan gagalarının ucu sivridir. Kuyruklarının tam ortasında, öbür kuyruk tüylerinden daha uzun olan iki tüy bulunur.
Böceklerle beslenen arıkuşlarının en sevdiği yiyecek, adlarından da anlaşılacağı gibi arılardır. Bu yüzden an kovanlarının çevresine bazen 20-30 kadar arıkuşunun üşüştüğü olur. Kırlangıçlar gibi süzülerek uçan arıkuşlan küçük gruplar halinde avlanır ve uçarken havada yakaladıkları öbür kanatlı böcekleri de yerler.

Kuru dallara, telefon tellerine ve direklere tünemeyi çok seven bu kuşlar, kondukları yerden birden havalanıp bir böcek yakalayarak yeniden tüneklerine dönerler. Gagalarında tuttukları iri ve sokucu böcekleri öldürünceye kadar tüneğe çarpar, sonra bütün olarak yutarlar. Tek bir nota üzerinden sürekli yinelenen ötüşleri flüt sesini andırır.
Genellikle bir arada yaşamayı seven ve sürü halinde yuvalanan arıkuşlan yumuşak kumlu toprağı gagalarıyla kazar ve çıkan toprağı ayaklarıyla iterek geriye yığarlar. Uzunluğu 2 metreyi bulabilen bu tünelin ucunda yuva olarak kullanılan yuvarlak bir oda bulunur. Dişi arıkuşu kumun üstüne beş ya da altı tane beyaz yumurta bırakır.

Bayağı arıkuşu yazın Avrupa'nın güneyinde, İspanya'dan Bulgaristan'a kadar olan yerlerde ve Türkiye'nin bütün bölgelerinde yuvalanıp kuluçkaya yatar. Sonbaharda kalabalık sürüler halinde Afrika ve Hindistan'a göç ederler. Ayrıca Türkiye'nin Çukurova ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yeşil arıkuşu (Merops superciliosus) denen bir tür daha yaşar.
Arıkuşu türlerinin çoğu Afrika kıtasında dağılmıştır. Bunlardan kırmızı arıkuşu (Merops nubicus) bazen toy ve leylek gibi iri kuşların sırtında yolculuk yaparak, kuşlardan ürküp kaçışan çekirge gibi böcekleri yakalar. Aynı amaçla kamyonları izlediği de olur.

kütüphane » Bilim ve Teknoloji » Biyoloji » Zooloji

kaynak 1
1.cilt / s.334