Türk bestecisi (İstanbul, 1908 ). Küçük yaşlarda keman ve viyolonsel dersleri alarak yetişen Necil Kâzım Akses, ilk beste denemelerini, on dört yaşındayken viyolonselle, teksesli olarak yaptı. İstanbul Erkek Lisesi'nde öğrenciyken, İstanbul Belediye Konservatuvarı'nda Cemal Reşit Rey'in armoni derslerini izledi; orta öğrenimini tamamladıktan (1926) sonra Viyana'ya giderek, Kleinecke'yle viyolonsel, joseph Marx'la beste çalıştı. Müzik eğitimini daha sonra Prag Devlet Konservatuvarı'nda sürdüren sanatçı, josef Suk'tan beste, Alois Haba'dan da "dörtte ve altıda bir ton dizisi müziği" dersleri aldı.

İlk Çalışmaları
Necil Kâzım Akses'in Avrupa'da öğrenim gördüğü yıllarda bestelediği parçalar, ilk dönem yapıtları sayılabilir. Sözgelimi, piyano için Prelüd ve Fügler, Beş Piyano Parçası, Allegro Feroce, Piyano Sonatı, mezzosoprano ve yaylı çalgılar dörtlüsü için Üç Poem, Mete operası bu dönemin ürünleridir.

1934'ten sonraki çalışmaları

1934'te yurda dönen Necil Kâzım Akses, Cemal Reşit Rey, Hasan Ferit Alnar, Ulvi Cemal Erkin ve Adnan Saygunla birlikte (bu topluluk "Türk Beşleri" diye anılır) çoksesli Türk müziğini geliştirme ve kurumlaştırma çalışmalarına girişti. Aynı dönemde Milli Eğitim Bakanlığı tarafından Türkiye'ye çağrılan Paul Hindemith'le Ankara Devlet Konservatuvarı'nın kuruluş çalışmalarına katıldı ve bu konservatuvara beste öğretmeni olarak atandı.
1934'ten sonraki yapıtlarında Türk geleneksel müziğinin ve halk müziğinin etkisi görülmeye başlandı:
Orkestra için Çiftetelli adlı senfonik dans;
piyano için Minyatürler;
Çokseslendirilmiş Türküler;
Ankara Kalesi senfonik şiiri.
1936 yılında Sophokles'in ve Shakespeare'in oyunları için bestelediği sahne müzikleri de, aynı dönemin değişik tür çalışmalanndandır.

1976'dan sonra bestelediği yapıtlarında yer yer XX. yy. müzik tekniğinin getirdiği yeniliklerden yararlandığı görülür. Sözgelimi,Orkestra Konçertosu ndaki ''andante'lerin içinde bulunan yerleşik "presto" pasajlarda, raslantısal motifler vardır. Bir başka deyişle, Necil Kâzım Akses besteci olarak, yapıtını yoruma göre değişebüecek biçimde özgür bırakmıştır.
Bir Divandan Gazel adlı yapıtında da,yorumculara bırakılmış geçişler vardır.
Besteciliğinin ve öğretmenliğinin yanı sıra Ankara Devlet Konservatuvan müdürlüğü, İsviçre (Bern) ve Federal Almanya (Bonn) kültür ataşeliği, Devlet Opera ve Balesi genel müdürlüğü, Güzel Sanatlar genel müdürlüğü gibi yönetim görevlerinde bulundu.

Bülent Arel, Ferit Tüzün, Nevit Kodallı gibi birçok bestecinin yetişmesine katkıda bulunan sanatçıya, 1971 yılında Türkiye Cumhuriyeti Devlet Sanatçısı unvanı verilmiştir.