|
PALEONTOLOJİ, eski ya da nesli tükenmiş canlıların fosillerini in*celeyen bilim. XVIII. yy'ın sonlarına doğru bir bilim dalı durumuna geldi. Omurgalıların karşılaştırmalı anotomisini kuran Fransız bilgini Cuvier'dir. Cuvier, bitki ve hayvanların yokolmasını doğal afetlere bağladı. La-marck, canlı çeşitlerinin birbirden tü-rediğ
i ve değ
işikliğin çevresel koşul*lara bağlı olduğunu, Darvvin ise var*lıkların evrimleştiğini ileri sürdü. XIX yy boyunca paleontoloji ayrı uzman*lıkları gerektiren birçok alt bölüme ayrıldı. Bunlar paleobotonik, paleozooloji, mikropaleontoloji ve paleobiyoloji, paleocoğrafya ve paleoklimatolojidir. Paleozooloji, kendi
içinde, omurgalılar ve omurgasızlar paleon*tolojisi olarak ikiye ayrılır.
Mikropa*leontoloji, mikroskobik büyüklükte*ki fosil organizmaları; paleobiyoloji ise fosil organizmaların yaşamsal işlevlerini araştırır. Paleocoğrafya eski deniz ve karaların dağılımını, göl, ır*mak, ova ve dağlarla birlikte incelen*mekte olup, büyük ölçüde fosillere dayanır. Aynı biçimde paleoklimato-lojik fosiller aracılığıyla eski iklim ko*şullarını inceler. Paleontolojik delil*ler, yeryüzünde uzun süre yalnızca mavi su yosununu (algler) ve bakte*rilerin bulunduğunu göstermektedir. Solucanlar, iki çenetliler ve medüzle-rin Kambriyen'de varoldukları bilin*mektedir. Kambriyen'de süngerler, medüzler, mercanlar, kalkerli kabuk*lardan, radiolaria ve feraminiferler, kafadanbacaklılar ortaya çıktı. En yaygın olarak bulunan hayvanlar ise, günümüzdeki kabuklulara benzeyen tribolitler silüryen dönemde omur*galıları hazırlayan balığa benzer yuvarlakağızlılar ortaya çıktı. Eklemba*caklıların büyük ölçüde geliştiği Silür*yen dönemde çokbacakhlar, akrepler ve örümcekler gibi kara hayvanları ilk kez ortaya çıktı. Devonyen dönemde ise, ilk akciğerli balıklar görüldü. İl*kel sürüngenler, etobur sürüngenler*den olan ve Karbon döneminin geç devrinde ortaya çıkan kotilozorlardı. Permiyen devrinden başlayarak oto-bur sürüngenler gelişti. Triassic döne*minde ortaya çıkan dinazorlar, Jura döneminde yaygınlaştı. Bu dönemde ilkel kuşlar ve ilk memeliler ortaya çıktı.
Bunlar günümüz memelilerin*den oldukça farklı olup keseli hayvan*lardı. Plasentan memelilerin ortaya çı*kışı ise Paleosen dönemine rastlar. Oligosen döneminde büyük etobur memeliler ortaya çıktı. Bunu izleyen Miyosen dönemde balinalar, üst may*munlar gelişti. Pliyosen dönemde bü*yük etoburlar ortaya çıktı. İnsanın ilk atalarına ait fosiller ise Pleistosen dö*neminden kalmadır.
» Nüve Forum » kütüphane » Bilim ve Teknoloji » Biyoloji » Anatomi » Hayvan Anatomisi - Zootomy Kaynak 16 Syf:314-315