Bisikletin bilya kilitli kavrama mekanizması cırcır mekanizmasının bir uyarlamasıdır ve güç aktarımında büyük önemi olduğu için, birçok makinada bulunur.
Cırcır, üstünde testereye benzer dişler bulunar bir çark ya da milin bir bölümüdür. Her dişin bir tarafı ötekinden uzun olduğu için. bir yöne doğru ya tıktır. Kastanyola ise, ucu sivri bir koldur; çarka teğet bir noktada -mafsaladır ve yay baskısıyla çarka bastırılmaktadır. Çark ya da mil, yalnızca bir tek yöne döner ve kastanyola dişlerin üzerinden kayarak bir cırcır sesi çıkarır; ama ter3 yöne döndüğünde kastonyola dişlilere takılır ve milin dönmesini önler, yani güç aktarımını sağlar.
Gemi bocurgatlarında da kullanılan cırcır mekanizması, çapanın, kilit kapalıyken denize kaymasını önler. Ayrıca, anahtar ve tornavida gibi bazı el aletlerinde de, aleti işten ayırmadan, kolun döndürülmesini sağlar. Bu tür el aletleri, özellikle ulaşılması güç parçalarla çalışırken zaman kaybını önler
Merkezkaç kavramalar ve başka uygulama alanlarında da olduğu gibi, bilya kilitli kavraman bisiklet tekerleği göbeğinde de asıl amaç, mili ya da bisiklet pedalını serbest dönmeye ya da boşa dönmeye bırakmaktır. İleri harekette kastanyola, dişlileri kavrar ve tekerleklere hareket İletilir. Kastanyola, bilya kilitli kavramalarda daralan bir yuva içindeki makara ya da bilya yataklar biçimini alır. Mil, tahrik yönünde döndürülünce, daralan yuva içinde sıkışır ve güç aktarımı sağlanır. Bazı (bisiklet dışındaki mekanizmalar gibi) tasarımlarda, bllyalar, MERKEZKAÇ KUVVETiyle yönlendirilir.
Bisiklet KONTRAPEDAL FREN'İnde. pedalın geri çevrilmesiyle hareketi frenleyen bazı ek teknikler geliştirilmiştir.

Nüve Forum » kütüphane » Bilim ve Teknoloji » Araçlar ve Gereçler » Güvenlik Araçları

Kaynak:4
1.cilt / s.262-263