Üstün iletken maddeler: PERYODİK ÇİZELGE' deki 27 element ve yaklaşık
2000 ALAŞIM, 23°K'lik (—250°C) geçiş sıcaklıklarında üstün iletkenlik özelliği gösterirler.
Ama bunların yalnızca birkaç tanesi pratik önem taşır. Ötekiler, kritik sıcaklıkları ve kritik alanları oldukça küçük olduğundan, küçük akımlarda normal maddeler gibi davranırlar.1961'de A.B.D'ndeki Bell laboratuvarındaki araştırıcılarca «II. tip üstün iletkenler» adı verilen yeni bir grup alaşım bulunmuştur. Bu.maddeler, çok yüksek magnetik alanlarda çok yüksek akımlar taşıyabilirler.

Bunların kritik alanları alaşımı oluşturan bileşenlerin türüne bağlıdır; ama. uygun bir madde ve ısı işlemleri kullanılırsa, kritik akım miktarı aşırı derecede artırılabilir. Bunun nedeni, malzeme içinde «dislokasyon»ların ya da malzeme içinde çökelmelerin oluşturulması ve böylece magnetik akının hareketinin önlenebilmesidir. Ayrıca, akım ile magnetik alan arasında bulunan ve birbirine karşıt çalışan kuvvetlerin de önüne geçilebilmektedir. Akımın bir magnetik alana dik olması halinde ortaya çıkan Lorentz kuvveti, hem akıma, hem de magnetik alana diktir. Bu sınıftan en önemli alaşımlar, niyobyumdan elde edilmektedir. Niyobyum, geçiş sıcaklığı ve kritik alan değeri fen yüksek elementtir (TC = 9,2*K ve kritik akı yoğunluğu =0,2 tesla). Niyobyum ve zirkonyum alaşımından oluşturulan malzeme, günümüzde yerini, niyobyum-titanyum alaşımına bırakmıştır. Niyobyum-titanyum alaşımının yapıma ve işlenmesi çok daha kolaydır. Ticari imalatta alaşım, ince, burulmuş teller biçiminde üretilir ve ısı üretimi sırasında üstün iletkeni kararlı tutması için bakır kılıf içine yerleştirilir.

Niyobyum gibi üstün iletken malzemelerden bazıları çok gevrektir. Bu yüzden, hem işlenmeleri zor olur, hem de bileşimlerindeki çok küçük değişmelere bile çok duyarlı olurlar. Uygun biçimde üretilebilmeleri, ancak fizikçiler, metalürjistler ve mühendislerin işbirliğiyle gerçekleştirilebilmiştir. Niyobyum-kalay alaşımlarını üretmek için uygun teknikler geliştirilmiştir, ama geçiş sıcaklığı 23 *K olan calaşımları yapımı çalışmaları henüz sonuçlanmamıştır.

kaynak 4
7.cilt / s.2258-2259


Konu başlıkları

üstün iletkenlerin uygulanma yeri-Elektrik dağıtım şebekeleri,kabarcık odası,tanecik
Üstün iletken maddeler nelerdir? II. tip üstün iletkenler, niyobyum-titanyum-kalay
Üstün iletkenlik nedir?- Kamerlingh Onnes tarafından bulundu
Tanecik -parçacık hızlandırıcılar - ışık demetlerine enerji kazandıran aygıtlar
Tanecik fiziği - parçacık fiziği-çekirdek fiziği-maddenin temel bileşenlerinin özelli