|
#1
|
|
10.01.08, 23:32
Canlılarda Üreme ve Çoğalma | Bakterilerin doğadaki işlevi | Vejetatif Çoğalma nedir? | Nitrifikasyonda bakterilerin görevleri nelerdir? | Hazır Cevaplılık Yeteneği | Bakterilerin çoğalma yeteneği, her hücrenin ikiye bölünebilme kolaylığına bağlıdır. Kromozom önce kendisine tıpatıp benzeyen ikinci bir kromozom oluşturur; bu yeni oluşan kromozom uzaklaşırken, aynı anda bakterinin geri kalan gövdesi de ikiye ayrılır. Ortaya çıkan her iki bakterinin de çekirdek yapıları aynıdır; böylece, canlı varlıklardaki temel özelliklerin sürerliliği sağlanır. Ama olaylar kesin olarak her zaman böyle gerçekleşmeyebilir. Sözgelimi,kromozomlar biraz değişik olabilirler; bu da değşinimlere (mütasyon) yol açar. Bakterilerde değşinimlerin çok sık raslanmasınm nedenlerinden biri de, çoğalma yeteneği bulunan bakterilerin yarım saat gibi kısa bir sürede ikiye bölünebilmeleridir. Bütün bu olaylar yıllardır bilinmektedir. Son yıllarda da bakterilerde cinsellik olduğu ortaya konmuştur. Bakteriler deki cinsellik önce, genç bakterilerin özelliklerinin incelenmesiyle saptanmış, sonra da elektron mikroskopunda gözlenmiştir. Temel olay üst canlılarda görülenin aynıdır: Farklı hücrelerden gelen çekirdek yapılan kaynaşarak, melezlerin oluşmasını sağlayabilir. Ama burada söz konusu olan kaynaşma tam değildir; erkek diye adlandırılabilecek hücre, dişi işlevi gören hücreye kromozom yapısının tümünü değil, yalnızca bir bölümünü verir. Ayrıca bu olayın ender görüldüğünü, değşinimden daha sık olmadığını belirtmek gerekir. Dolayısıyle, bakterilerde cinselliğin üst canlılardaki kadar önemli olmadığı sonucu çıkarılabilir; nitekim cinselliğin bakterilerde, çoğalma açısından hiçbir işlevi yoktur; yalnızca, öbür genetik olaylarla birlikte, yeni özel tiplerin yaratılmasına katkıda bulunur. Bakterilerin bütün jeoloji Zamanları boyunca aşağı yukarı değişmeden kalmış olmaları, çoğalma yeteneğinin ağır basmasıyla açıklanabilir. Son olarak, belirgin biçimiyle bir çoğalma olmayan spor yapımından da söz etmek gerekir. Tetanos etmeni gibi bazı bakteriler, koşullar gerektirdiğinde, spor denen çok dirençli üreme cisimcikleri yaratabilirler. Sporlar sıcağa, soğuğa, su yitimine, havasızlığa, besinsizliğe dayanıklıdırlar; botülizm etmenini içeren konserveler gibi,mikroptan iyi arındırılmamış maddelerin kirlenmesine, çoğunlukla sporlar neden olurlar. Bu dirençli yapılar, yaşamın sürerliğinin, çoğalmanın ve yeni genetik tipler yaratmanın özel koşullarından birini oluştururlar. Bu anlatılanlardan sonra, bakterilerin sınıflandırmasının neden çok güç olduğu daha iyi anlaşılır. Elde incelenecek doğal gereç çoktur; ama laboratuvarda üretildiğinde, uyum, değşinim ya da cinsellik yoluyla değişik davranış biçimleri gösterecektir. Bu nedenle, sürekli ve sürekli olmayan yapıları araştırmak, yapıcı ve uyum sağlayıcı enzimleri ayırt etmek, gözlenen biçimleri değerlendirmek, vb. gerekir. Bu sorun,bakterilerin genetik yapılarını daha iyi tanıma çalışmalarıyla çözümlenmeye çalışılmaktadır. |
| Sponsorlar |
| |
![]() |
| Tags |
| bakterilerin, çoğalma, yeteneği |
| Seçenekler | |
| Stil | |
|
|