Hücrenin yapısı: Hücre yapısının, yüzeyin hazırlanışına bağlı olan başlıca üç türü vardır. Yüzeyi hazırlama yöntemleri, geleneksel tifdruk, ters yarımton . ve elektromekanik tifdruk olarak ayrılır. Geleneksel tifdruk yönteminde görüntü, alanları eşit, derinlikleri farklı olan çok küçük hücrelerle oluşturulur. Ters yarımton yönteminde hücrelerin alanları farklıdır. Derinlikleriyse. farklı ya da eşit olabilir. Bu yöntem, özellikle renkli röprodüksiyonlarda olumlu sonuç verir. Elektromekanik tifdruk yöntemindeyse, baskısı yapılacak örneği tarayan kafadan gelen sinyaller, elmas iğneli oyma kafasının hareketini yönetir. Oyma kafası, derinlikleri ve yüzeyleri farklı, ters piramit biçiminde hücreler açar.

Silindirin hazırlanması: Tifdruk baskı kalıpları, iyice parlatılmış bakırdan yapılır. Bakır tabakası, çelik silindirlere ELEKTROLİZ'le kaplanır. Uzun süre dayanması istenen silindirlerde. aşınmayı önlemek için, silindir ayrıca krom tabakasıyla kaplanır. Basılacak örneğin önce fotoğrafı çekilir. Renkli RÖPRODÜKSİYON'larda. farklı renkte üç filtreyle resim çekilir.

Silindirin ya da levhanın üstünde görüntü oluşturmak için, resmin ve yazının negatifi değil, pozitifi kullanılır. Bu amaçla, boya ve jelatin karışımıyla kaplanmış, ışığa duyarlı bir kağıt türü olan karbon kağıdı kullanılır. Baskı yüzeyini küçük hücrelere bölmek için karbonun üstü, çevresi belirgin çizgilerle kaplı çok küçük mat karelerden oluşan tifdruk ekranla kaplanır ve vakumda ışıklandırılır. Ekranın üstünde normal olarak santimetrede 60 çizgi (santi-metrekarede 3 600 hücre) bulunur. Çizgi sayısı, santimetrede 160 çizgiye kadar artırılabilir. Hücrelerin sınırlarını bu ince çizgiler belirler. Pozitifler bir cam levha üstüne yerleştirilip, karbonla birlikte ışığa tutulur. Açık renkli yerlerden ışık kolayca geçip, karbon üstündeki jelatini sertleştirir. Koyu yerlerden ışık çok az geçtiğinden, jelatin sertleşmez. Sınır çizgilerine raslayan bölgeyse. en sert bölge olarak kalır.

Karbon, artık, silindire takılmaya hazırdır. Arka yüzündeki kağıt çıkarılır ve silindir ılık suda bekletilerek, çözünen (sertleşmemiş) jelatinin çıkıp, sertleşmiş jelatinin yerinde kalması sağlanır. Bu işlemi, kurutma ve gerekli yerleri asitten koruyucu vernikle kaplama aşamaları izler. Çözücü olarak demir klorür kullanılır. Bu madde, jelatin tabakasının ince olduğu bölgeleri hızla, jelatinin kalın olduğu bölgeleri de daha geç etkiler. Banyo süresi 10-20 dakika arasında değişir. Banyo sırasında çeşitli etmenlerin denetlenmesi gerekir. Bunların en önemlileri arasında, çözeltinin yoğunluğu ve sıcaklığı sayılabilir. Banyo tamamlandıktan sonra, kalan jelatin çıkarılır, silindir ya da levha yıkanır ve kurutulur. Levha ilk örneği basmaya hazırdır. Gerekirse bazı düzeltmeler, sözgelimi hücrelerin derinliğinde bazı değişiklikler, sonradan elle yapılabilir.

Tifdruk baskı: Silindir, baskı makinasına takılır. Tek sayfalar halinde baskı yapan makinalar. yüksek nitelikli, renkli baskılarda kullanılır. Rotatiflerdeyse bobin kağıt kullanılır. Nitelikli, renkli baskılarda yararlanılan bu makinalar. en çok dergi ve renkli katalog baskıları ile pul basımında ve ambalaj malzemesi baskılarında uygulama alanı bulur.

Sayfalı baskı, makinalarında mürekkep, levhayı mürekkebe bulayan bir makarayla iletilir. Rotatiflerdeyse. silindir, mürekkep,haznesi içinde döner, tki durumda da mürekkep, levha üstünden çelik bir bıçakla sıyrılır. Mürekkebin hücrelere kolayca dolup boşalması gerektiğinden, tifdruk mürekkepleri, kitap baskısında kullanılanlardan daha akıcıdır ve boya. reçine, çözücü karışımından yapılmıştır. Baskıdan sonra çözücü uçar. geriye katı mürekkep tabakası kalır. Bazı tifdruk sistemlerinde, çözücünün uçmasını kolaylaştırmak için. kurutucular kullanılır. Hızlı çalışan tnakinalarda bu çok önemlidir. Yüzeyinin sertleşip kabuklaşmaması için. mürekkep, bulunduğu haznenin içinde pompalarla karıştırılır. Böylece, bazı boya maddelerinin dibe çökmesi de önlenir.

Rotatiflerde kağıt, bakır silindir ile lastik silindir arasından hızla geçer. Lastik silindirin üstüne baskı silindiri bastırır Büyük rotatiflerde, her biri ayrı bir rengi basan, yan yana yerleştirilmiş bir dizi birim yenilir. Sözgelimi, kağıdın iki yüzüne de dört renkli baskı yapmak için. sekiz birime gerek vardır Makinanın sonunda, basılan örneği kesen, katlayan, düzenleyen ve zımbalayan birim bulunur. Günümüzde kullanılan rotatifler. 48 sayfalık, dört renkli bir dergiden saatte 55 000 tane basabilir.

kaynak 4
7.cilt / s.2151-2154