Nüve Forum


Şirketler Muhasebesi hakkinda Amortisman ayırma yöntemleri ile ilgili bilgiler


MEVCUTLARDA AMORTİSMAN 1.AMORTİSMAN KONUSU Vergi Usul Kanunu’nun 313 üncü maddesinde amortisman konusu aşağıdaki şekilde belirtilmiştir. “İşletmede bir yıldan fazla kullanılan ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz bulunan gayri menkullere

Cevapla

 

LinkBack Seçenekler Stil
  #1  
Alt 22.04.08, 00:07
Nüvekolik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Amortisman ayırma yöntemleri

MEVCUTLARDA AMORTİSMAN

1.AMORTİSMAN KONUSU

Vergi Usul Kanunu’nun 313 üncü maddesinde amortisman konusu aşağıdaki şekilde belirtilmiştir.
“İşletmede bir yıldan fazla kullanılan ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz bulunan gayri menkullere 269 uncu madde gereğince gayrimenkul gibi değerlenen iktisadi kıymetlerin alet, edevat, mefruşat, demirbaş ve sinema filmlerinin birinci kısmındaki esaslara göre tespit edilen değerinin, bu Kanun Hükümlerine göre yok edilmesi amortisman mevzuunu teşkil eder.
İlgili mevzuat gereğince sözleşme süresinden sonra bedelsiz olarak devlete veya devletçe tensip olunan bir teşekküle veya belediyeye intikali öngörülen amortismana tabi iktisadi kıymetlerden (sözleşme süresinde yenilenmesi gerekenler hariç) sermayenin veya özel maliyet bedellerinin itfası hükümlerine göre amortismana tabi tutulanlar, genel hükümler uyarınca ayrıca amortismana tabi tutulmazlar.
Değeri 150.000.000 TL’ni aşmayan peşte mallıklar ile işletmede kullanılan ve değeri 150.000.000.-TL’ni aşmayan alet ve edevat, mefruşat ve demirbaşlar amortismana tabi tutulmayarak doğrudan doğruya gider yazılabilir. İktisadi ve teknik bakımdan bütünlük arzedenlerde bu hal topluca dikkate alınır.”

2.AMORTİSMAN ŞARTLARI

Vergi Usul Kanunu’nun 313 üncü maddesine göre duran varlıkların amortismana tabi tutulabilmesi için, şu şartların bulunması gereklidir.

A) Duran Varlığın Envantere Dahil Olması Gerekir

Amortisman ayrılabilmesi için duran varlığın envantere alınmış olması gerekir. Envantere alınma envanter defterinin ayrı bir yerinde, amortisman defterinde, amortisman listelerinde gösterilmeyi ifade etmektedir. Amortisman konusu duran varlıklar gerek bilanço ve işletme hesabı esasında defter tutan mükelleflerde, gerekse serbest meslek erbabı ve çiftçilerde Vergi Usul Kanunu’nun 189 uncu maddesinde gösterildiği şekilde envantere alınırlar.
Envantere dahil olmayan duran varlıklar fiilen işletmede kullanılsalar dahi amortismana konu olmazlar. Bu bakımdan, kiralanmış bir duran varlık için amortisman ayrılmayacağı gibi, işletme sahibinin işletmede kullanılan, fakat aktife kaydedilmeyen bir duran varlığı veya demirbaş ve amortisman listesine alınmayan mallar için amortisman ayrılmaz.
Envantere kayıtlı olma koşulu duran varlığın işletmenin tasarrufunda bulunma koşulu ile birlikte göz önüne alınmalıdır. Bu itibarla, işletme bünyesinde meydana getirilen ancak işletmenin tasarrufunda bulunmayan duran varlıklar üzerinden amortisman ayrılmaz.
Mülkiyeti muhafaza kaydıyla taşıt alınması durumu işletmeye dahil olma açısından özellik taşır. Bu tür satışlarda taşıtın mülkiyeti alıcıya geçmez, satıcıda kalır. Ancak alıcının borcunu tamamen ödemesi durumunda mülkiyet kendisine verilir. Bu durumda, taşıtın mülkiyeti muhafaza kaydıyla dahi olsa, alınması durumunda işletmeye dahil edilmesi ve amortismana tabi tutulması gerekir.
Ayrıca, satın alınıp belli bir süre için kira karşılığı satıcının kullanımına bırakılan duran varlıklar amortismana tabi tutulur. Çünkü, böyle bir durumda, fiilen işletmeye taşınmamış veya monte edilmemiş ya da fiili zilyetliğe girmemiş olmakla birlikte duran varlık işletmede kiraya verilme suretiyle kullanılmaya ve gelir yaratmaya başlamıştır.


B)Duran Varlığın İşletmede Bir Yıldan Fazla Kullanılması Gerekir

Bir duran varlığın amortismana tabi olması için gerekli şartlardan biri, işletmede bir yıldan fazla kullanılmasıdır.
İşletmede bir yıldan fazla kullanılması mümkün olmayan duran varlıklar, diğeri ne kadar yüksek olursa olsun, o yıl için zarar yazılır.
Duran varlığın özelliği, kısa sürede tüketilememesi, belli bir ömrünün olmasıdır. Bir varlığın amortismana konu duran varlık sayılabilmesi için bir yılı aşan bir sürede yok edilmesi gerekmektedir. Buna göre kullanım süresi bir yılı aşan duran varlıklar için amortisman uygulanabilecek, kullanım süresi bir yılı aşmayan duran varlıkların bedelleri doğrudan gider kaydedilecektir.

C)Duran Varlık Yıpranma, Aşınma ve Değerden Düşmeye Maruz Bulunmalıdır

Diğer bir koşul ise, duran varlığın yıpranma, aşınma yada değerden düşme etkisi altında bulunmasıdır. Bu nedenle Vergi Usul Kanunu boş arsa ve araziler için amortisman ayrılmayacağını öngörmüştür.
Yıpranma, aşınma, değerden düşme çeşitli nedenlerle meydana gelebilmektedir. Bu etkilerin fiilen mevcut olması şart değildir. Bu tür sonuçlara yol açabilecek etkilerin duran varlıklar için bir olasılık taşıması yeterli sayılmaktadır.

D)Duran varlığın Değerinin Belli Bir Tutarı Aşması Gerekir

Bir koşul amortisman uygulamasında kolaylık sağlamak amacına yöneliktir. Duran varlık niteliğini taşıyan bir kıymetin bedeli belli bir tutarın altında ise, bu bedel doğrudan gider kaydedilebilir.
Diğeri 150.000.000.-TL’ni aşmayan peştemallıklar ile işlemede kullanılan ve değeri 150.000.000.-TL’ni aşmayan alet edevat, mefruşat ve demirbaşlar amortismana tabi tutulmayarak doğrudan doğruya gider yazılabilir. İktisadi ve teknik bakımdan bütünlük arz edenlerde bu hal topluca dikkate alınır.
Burada dikkat edilmesi gereken husus, söz konusu 150.000.000.-TL’lık tutarın KDV hariç tutar olduğudur.

3.AMORTİSMAN AYIRMA YÖNTEMLERİ

Vergi Usul Kanununda, mevcutların amortismanı bakımından esas itibariyle, normal ve azalan bakiyeler olmak üzere iki usul kabul edilmiştir. Ayrıca madenler için de özel bir amortisman şekli ön görülmüş, belli nedenlerle olağan dışı yıpranma, aşınma veya değer kaybına uğrayan kıymetlerde, fevkalade amortisman uygulaması esası benimsenmiştir.

A) Normal Amortisman

Normal amortisman, duran varlığın belli bir süre içinde her yıl, eşit tutarlarda itfa edilmesini ifade eder. %20 nispetine tabi 100 birimlik bir duran varlığın her yıl 20 birimi amorti edilerek amortisman beş yılda tamamlanır.
Vergi Usul Kanunu’nun 315’nci maddesinde 4008 sayılı Kanunu’nun 10’ncu maddesiyle yapılan ve 01.01.1995 tarihinde yürürlüğe giren değişikliğe göre, bu tarihten itibaren iktisap edilecek duran varlıkta, genel olarak amortisman oranı %20’yi geçmemek üzere mükelleflerce serbestçe tespit edilecektir.Buna göre, dileyen mükellefler %20 oranı ile amortisman konusu kıymeti beş yılda itfa edeceklerdir. Ancak, istenirse, %20’den daha düşük bir oran seçilebilecektir. Bu taktirde, örneğin %10 oranı seçildiğinde amortisman 10 yılda tamamlanacaktır.
ÖRNEK: 1996 yılında satın alınan ve maliyet bedeli 4 milyar lira olan bir duran varlığın,amortisman oranı %20’dir.Bu durumda amortisman süresi 5 yıl olup,normal usule göre amortisman uygulaması aşağıdaki gibidir.

not:
devamını eklentiden indirebilirsiniz.
Eklenmiş Resim
Dosya tipi: jpg amortisman.jpg (6,0 KB (Kilobyte), 57x kez indirilmiştir)
Eklenmiş Dosya
Dosya tipi: doc amortisman ayırma.doc (87,5 KB (Kilobyte), 518x kez indirilmiştir)

Konu lolipop tarafından (22.04.08 saat 00:12 ) değiştirilmiştir.. Sebep: Yazı karakteri düzenlendi.
Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Tags
amortisman, ayırma, yöntemleri

Seçenekler
Stil

Yetkileriniz
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB code is Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-KodlarıKapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık



Bütün zaman ayarları WEZ +2 olarak düzenlenmiştir. Şu anki saat: 06:21 .