Telgraf - Elektrikli telgraf, Mors sistemi, Kağıt şerit sistemi

remşit · #1 24.01.08, 16:21

İşaretleşme, Bayrakla İşaretleşme,Semafor İşaretleri,Elektrikli Telgraf,Mors Alfabesi | Telgraf ın tarihçesi ve mors alfabesi | Telekomünikasyon-telgraf-mors alfabesi-radyo yolula iletim-teleks-telefon-yapay uydu | Füze,Gövde ve motor,Denetim sistemi,Güdüm sistemi,Savaş başlığı | Ağırlık ve Ölçüler-metre sistemi, ingiliz ve amerika ölçü sistemi, SI Birimleri |

Yüzyıllar boyunca insanoğlu,çeşitli haberleşme yolları aradı ve ateş, tamtam, ayna ya da çan gibi ilkel yöntemlerden yararlandı. Endüstrileşmiş toplumların ortaya çıkmasıyla, daha iyi haberleşme yöntemleri geliştirme gereksinimi ortaya çıktı.

Elektrikli telgraf:

1795'te Barselonalı Don Francisco Salva, elektrostatik yükleri depolayan Leyden gişelerinin boşaltılması yoluyla alıcı uçtaki operatöre elektrik şoku vererek haberleşme sağlamayı düşündü.
Daha elverişli bir sistemin ortaya çıkarılması, ancak Luigi Galvani ve Alessandro VOLTA'nm elektrik pilini bulmalarıyla gerçekleşti.

Demiryolu sistemlerinin gelişmesi, elektrikli telgraf gereksinimini artırdı:

Gece karanlıkta ya da kötü havada birbirine hızla yaklaşan iki tren, ancak telgrafla uyarılabilirdi. Zamanla birçok ülkede, gerekli bilgi birikimi sağlandı.
PİL kesintisiz bir akım verecek, demir tel yerine bakır tel kullanılacak ve elektromıknatıslar bir pusula iğnesini saptırarak akımın varlığını gösterecekti. 1830 yıllarında, elektrikle haberleşme sistemi için gerekli bütün temel öğeler hazırdı.
Avrupa ve Amerika'da gerçekleştirilen çok sayıda buluş içinde iki ingiliz ve iki Amerikalının.ülkelerinde yaptıkları çalışmalar, iki ana telgraf sisteminin gelişmesini sağladı.

İngiltere'de William Cooke ve Charles Wheatstone,ilk beş ibreli telgraf (1837) ile demiryollarında kullanılan iki ibreli telgrafı (1839) geliştirdiler. Beş ibreli sistem, her seferinde beş ibrenin yalnızca ikisinin kullanılmasıyla, baklava biçimli bir kafes üstüne dizili harfleri gösteriyordu.
Bu sistemin çalıştırılması zor değildi, ama devrenin öteki ucuna beş telin (dönüş iletkeni olan altıncı bir tel daha vardı) bağlanmasını gerektiriyordu.

İki ibreli sistem daha karmaşık bir işlem gerektirmesine karşılık, tel sayısını ikiye düşürüyor ve dakikada 22 sözcüğe varan bir hızla haberleşme olanağı sağlıyordu.
Wheatstone, telgraf aygıtını geliştirme çalışmalarını sürdürdü. Amacı, özel bir kod öğrenmeyi gerektirmeyen, harf gösteren bir aygıt yapmaktı. 1848'de «ABC» telgrafı diye adlandırdığı, tek telli (ve toprak hatlı), elektromıknatısla bir saat hareketi yaratan telgrafı geliştirdi.
Saat hareketiyle, küçük bir pencere arkasında yeralan ve üstünde alfabenin harfleri bulunan bir disk dönüyordu. 1851'de Wheatstone, disk yerine bir baskı çarkı yerleştirerek, harflerin doğrudan kağıt şerit üstüne yazılmasını sağladı. Ama bu telgraf o dönemde pek ilgi uyandırmadı.

» Nüve Forum » kütüphane » Bilim ve Teknoloji » Araçlar ve Gereçler » Telekomünikasyon Araçları »

Diğer konular
Telsiz telefon - radyo telefon - tarihçesi -frekans ve menzil
Telgraf - Elektrikli telgraf, Mors sistemi, Kağıt şerit sistemi
Telem - Teleks - Creed makinaları
Telem- kodlanmış sinyallerle yazılı mesajlar iletir
Telefoto ve Radyofoto - Görüntülerin radyo dalgalarıyla,telefon kablosuyla iletilmesi
Telefon yanıtlama aygıtı - arayan kişinin mesajını kaydetmeye yarayan donanım
Telefon -verici ve alıcı, haberleşmeyi sinyalleştirme, şebeke, santrallar, gelişmeler

remşit · #2 24.01.08, 16:22

Mors sistemi:

Aynı yıllarda, A.B.D'nde telgraf alanının en ünlü kişisi olan MORSE da araştırmalar yapmaktaydı. Samuel Finley Breese Morse, bir yolculuk sırasında kendisine elektromıknatıstan söz eden bir yolcuyla tanışmış, bu konuyla ilgilenerek, elektromıknatıslı telgraf sistemi üstünde çalışmaya başlamıştı.

Morse'un amacı, elektromıknatıs yardımıyla bir kalemi hareket ettirerek, bir kağıt şerit üstüne işaretler çizmekti. 1835'te. üstünde bir kalem bulunan sarkacın elektromıknatısla hareket ettirildiği ilk modeli yaptı. Ama. aygıt iyi çalışmadı. Morse. elektro-magnetizma alanında bilgisini artırmak için Joseph Henry'ye başvurdu ve Alfred Vail'le birlikte çalışarak, yaklaşık 5 km uzaklığa sinyal iletebilen ikinci bir aygıt yaptı.
Morse ve Vail'irı bu (ve bundan sonraki) çalışmasında kalem, şerit üstünde zikzak çizmek yerine, nokta ve çizgiler oluşturuyor ve bu yüzden, harfler ile sayıları gösterecek bir kodlama gerektiriyordu. Vail. telgraf aygıtında olduğu gibi, mesajları kodlamada da Morse'a yardımcı oldu. Böylece, en sık kullanılan harflere en yalın, ötekilere de daha karmaşık kalıpların uygulandığı, nokta ve çizgilerden oluşan mors alfabesi geliştirildi.

Zamanla, usta telgrafçıların nokta ve çizgileri görmeden, tıkırtıları dinleyerek mesajı çözebildikleri anlaşılınca, yalnızca bir maniple, pil, hat ve tıkırtı yapan alıcıdan oluşan telgraflar kuruldu.
Ses çıkaran alıcı, bir elektromıknatıs tarafından etkilendiğinde, bir durdurucuya çarparak tıkırtı çıkaran bir armatürdü. Morse'un ayğıtlarıyla dakikada yaklaşık 20 sözcük iletilebiliyor (bir sözcüğün ortalama 5 harf olduğu kabul edilirse), bu hız. usta telgrafçılar tarafından, dakikada 30-35 sözcüğe kadar çıkarılabiliyordu.
Yalnızca yalın bir aygıt ve sinyali taşıyacak tek bir tel gerektirdiği için, bu sistem, kısa sürede yaygınlaştı.

remşit · #3 24.01.08, 16:24

Kağıt şerit sistemi:

Wheatstone'un otomatik mors sistemiyle, delikli kağıt şerit tekniği ortaya çıkarılmıştı. Bu teknik, mesajların önceden hazırlanıp, şeritteki delikleri okuyabilen yüksek hızlı bir vericiyle iletilmesini sağlıyordu.
Wheatstone'un geliştirdiği sistemle, dakikada 600 sözcük iletilebilirdi: ama iletim hattı bu hıza olanak vermediğinden, daha düşük hızlar kullanıldı.
İlk delikli şeritler, «çubuklu delici» denilen makinalarla hazırlanıyor, telgrafçı, lastik uçlu üç tuştan birine bastığında, nokta, çizgi ya da ara vererek, şeride gerekli kodu yazıyordu.
Alıcı uçta, bir elektromıknatıs, mürekkepli bir silindiri döndürerek, şeride nokta ve çizgiler çiziyordu. 1915 yıllarında, İngiltere'de Creed, Amerika'da da Kleinschmidt, daktilodakine benzer klavyesi olan bir delici ile, şeride çizgi çizmek yerine delikler açan bir alıcı geliştirdiler.
Bu son gelişme, özellikle aynı mesajın birkaç yere birden gönderildiği durumlarda kolaylık sağlıyordu.
Alıcıda da delikli şerit kullanılması, mors baskı makinası.nda deliklerin okunup otomatik olarak düz yazı haline getirilmesini sağladı. Böylece telgrafçılar, dağıtımdan önce mesajları yazma işinden kurtarıldı.

Daktilo klavyeli delici, otomatik iletici ve alıcı uçtaki delici ile yazıcı sistem, mors telgraf sisteminin en gelişmiş biçimi oldu. 1930 yıllarında beş birimli kodu, doğrudan çıkışı ve baskı üstünlükleriyle telem, mors kodunun yerini almaya başladı. Gene de bu gelişme, mors telgrafçılığını ortadan kaldırmadı.
Mors alfabesini kullanan elektrik telgrafı ve radyo telgrafından,günümüzde hâlâ yararlanılmaktadır.
Telgraf,çok yalın aygıtlarla çalışması ve konuşmanın çok gürültülü yada çok zayıf olduğu, hattâ telem sinyallerinin bile ulaşamadığı iletim kanallarında haberleşme sağlaması bakımından, önemini günümüzde de korumaktadır.

kaynak 4
7.cilt / s.2116-2119

Seçenekler
Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder
Stil
Normal Hybrid-Şeklinde gösterime geç Ağaç şeklinde gösterime geç

Bunlara Baktınız mı?