27 Ekim






Mustafa Kemal, 1913'te Sofya Ataşemiliterliği'ne atandı.

1492: Kristof Kolomb Küba'yı keşfetti ve İspanya adına el koydu.
1922: Müttefikler Ankara ve İstanbul hükümetlerine Lozan'da konferans toplanması çağrısı yaptı.
1960: Milli Birlik Komitesi, 147 profesör, doçent ve asistanı görevden aldı.
1978: Nobel Barış Ödülü'nü Mısır Devlet Başkanı Enver Sedat ve İsrail Başbakanı Menahem Begin paylaştı.
1982: Çin Halk Cumhuriyeti'nin nüfusu 1 milyarı aştı.
1992: Türk Silahlı Kuvvetleri'nin teröristlere karşı Hantur Dağı'nda başlattığı harekatta 100 terörist öldürüldü.
1996: Yeni Trafik Kanunu yürürlüğe girdi.
1999: Parlamento oturumu sırasında otomatik silahlı kişilerce yapılan saldırıda Ermenistan Başbakanı Vazgen Sarkisyan ve sekiz üst düzey yetkili öldü.

Ayşe Hanım müsadenizle;

21 Ekim, Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 294. (Artık yıllarda 295.) günüdür.
Olaylar
1805 - Amiral Nelson komutasındaki İngiliz filosu, İspanya'nın güneybatısında Trafalgar'da Napolyon'un Birleşik Fransız-İspanyol Donanmasını yendi. Amiral Nelson da savaşta öldü.
1860 - İlk özel siyasi gazete Tercümanı Ahval çıkmaya başladı. Sahibi Yozgatlı Çapanoğlu Agah efendiydi..
1879 - Thomas Edison, karbon filamanlı elektrik ampulünü icat etti.
1935- Almanya, Milletler Cemiyeti'nden resmen ayrıldı.
1938 - Japonlar, Çin'in Kanton şehrini işgal etti.
1940 - Ernest Hemingway'in Çanlar Kimin İçin Çalıyor kitabı New York'ta basıldı.
1945 - Fransa'da kadınlar, ilk kez oy kullanma hakkı elde etti.
1945 - Nüfus sayımı yapıldı. Türkiye nüfusunun 18.871.203 olduğu açıklandı. İstanbul il nüfusu ise 1.071.686.
1950 - Çin askerleri Tibet'i işgal etti.
1969 - Federal Almanya'da sosyal demokrat Willy Brandt şansölyeliğe (başbakan) seçildi.
1971 - Pablo Neruda, Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
1972 - Profesör Mümtaz Soysal Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı'nca, Anayasaya Giriş adlı ders kitabında komünizm propagandası yaptığı gerekçesiyle tutuklandı.
1973 - Necmettin Erbakan Milli Selamet Partisi Genel Başkanı seçildi.
1981 - Atatürk Barajı'nın temeli, Devlet Başkanı Kenan Evren tarafından atıldı.
1984 - Afşin-Elbistan Termik Santrali açıldı.
1985 - Alman gazeteci ve yazar Günter Wallraff'ın Türk işçisi kimliğiyle yaşadıklarını anlattığı En Alttakiler (Ganz Unten) adlı yapıtı piyasaya çıktı.
1987 - Türkiye'de montajı yapılan ilk savaş uçağı F-16 Savaşan Şahin resmi törenle uçuruldu.
1990 - Genel nüfus sayımı: Türkiye'nin nüfusu 56.473.035
1997 - Anadolu Ajansı, uydu ile kesintisiz haber yayınını, Başbakan Mesut Yılmaz'ın da katıldığı toplantı ile başlattı.
1998 - TBMM, NATO'nun genişlemesini onayladı. Böylece 16 ittifak üyesi ülkenin de onayı tamamlandı ve genişleme kesinlik kazandı.
1999 - Çeçenistan'ın başkenti Grozni'de kalabalık bir alışveriş merkezine yapılan roket saldırısında 110 kişi öldü, 400 kişi yaralandı.
2007 - 2007 Sivil Anayasasının halk tarafında referandumla oylaması.
2007 - Saat 00:20 sıralarında, Irak'ın kuzeyinden Türkiye'ye sızan PKK mensupları tarafından, Türk Silahlı Kuvveteri'nin Hakkari/Dağlıca'da konuşlu piyade taburunun emniyet unsuru olan bir bölüğe kalabalık bir grupla üç ayrı bölgeden silahlı saldırıda bulunuldu. Genelkurmay çıkan çatışmada 12 şehit, 16 yaralı verildiğini ve 32 PKK'lının da öldürüldüğünü açıkladı. Bkz. 21 Ekim 2007 Hakkari PKK çatışması maddesi.
Doğumlar
1772 - Samuel Taylor Coleridge, İngiliz şair. (ö. 1834)
1833 - Alfred Nobel, İsveçli kimya mühendisi (ö. 1896)
1846 - Edmondo De Amicis, İtalyan yazar (ö. 1908)
1908 - Niyazi Berkes, Türk toplumbilimci (ö. 1988)
1925 - Celia Cruz, Kübalı Şarkıcı (ö. 2003)
1929 - Ursula K. Le Guin, ABD'li yazar
1964 - Levent Yüksel, Türk şarkıcı
1983 - Maggie Grace, ABD'li sinema oyuncusu
Ölümler
1956 - Hakkı Tarık, Türk gazeteci (d. 1889)
1969 - Jack Kerouac, ABD'li yazar (d. 1922)
1984 - François Truffaut, Fransız film yönetmeni (d. 1932)
1999 - Ahmet Taner Kışlalı, Türk akademisyen, gazeteci ve yazar (d. 1939)
2001 - Süreyya İsfendiyari Bahtiyari, İran eski kraliçesi (d. 1932)
2003 - Derya Arbaş, Türk oyuncu (d. 1968)

28 ekim







Özgürlük Anıtı, Fransızların hediyesi olarak 1886'da New York'ta dikildi.

'Bayan Özgürlük' (Lady Liberty) olarak da adlandırılan anıt, Fransa ile ABD arasındaki ilişkileri sağlamlaştırmak amacıyla tasarlanmıştı. Özgürlüğün simgesi olan anıt 28 ekim 1886'da Başkan Grover Cleveland tarafından açıldı.

Bir zaman sonra Amerika Birleşik Devletleri'nin sembolü olan heykel, Amerika kıtasının Avrupalılar tarafından keşfedilmesinden sonra bu kıtada dikilen en büyük anıttır.

New York Limanı'nın girişindeki Özgürlük Adası'nda bulunan ve dünyayı aydınlatan hürriyet meşalesini temsil eden heykel, Fransız heykeltıraş Frederic Auguste Bartholdi tarafından yapıldı.

Dövme bakırla kaplı olan heykelin gövdesi 46 metre yüksekliğinde olup kaidesiyle birlikte yüksekliği 100 metredir. Heykelin meşaleyi tutan sağ elinin yüksekliği ise 13 metredir.

Başının genişliği 2 metredir ve tacı ile birlikte yüksekliği 5 metreye ulaşır. Heykelin içinden meşaleye kadar 168 basamaklı bir merdivenle çıkılır. Meşalenin etrafındaki dehlizde 15 kişi birarada gezebilir.

11 eylül 2001'de Dünya Ticaret Merkezi'ne düzenlenen terörist saldırılarından sonra kapatılan Özgürlük Anıtı, 4 ağustos 2004'te yeniden ziyarete açıldı. Ancak anıtın taç kısmında bulunan seyir kısmı hala ziyarete kapalı.

Bu tarihte restorasyondan geçen anıt daha iyi aydınlatıldı ve yeni bir kamera sistemi ile donatıldı. En önemli değişiklik ise üst kısımlara içerden bakmaya olanak veren cam bir tavanın eklenmesi oldu.

Günün diğer önemli olayları

1923: Mustafa Kemal Paşa, Çankaya Köşkü'nde verdiği akşam yemeğinde, "yarın Cumhuriyeti ilan edeceğiz" dedi.
1927: Türkiye'de ilk nüfus sayımı yapıldı. Nüfusun 13 milyon 648 bin 270 kişi olduğu açıklandı.
1937: Başbakan İsmet İnönü, Ankara'da paraşüt kulesinin açılışını yaptı.
1938: Ankara Radyosu hizmete girdi.
1960: Milli Birlik Komitesinin 147 öğretim üyesini görevden alınmasını protesto eden İstanbul Üniversitesi Rektörü Sıddık Sami Onar ve İstanbul Teknik Üniversitesi Rektörü Fikret Narter görevlerinden istifa ettiler.
1962: Küba Füze Krizi: Sovyetler Birliği lideri Nikita Kruşçev, Küba'daki füze üslerini kaldıracaklarını açıkladı.
1977: Karikatürist ve çizgi roman çizeri Ratip Tahir Burak 73 yaşında İstanbul'da öldü.
1993: Hakkari, Üzümlü Jandarma Sınır Bölüğü'ne saldıran teröristlerden 57'si öldürüldü. Çatışmada 10 er şehit oldu.
1998: Esenboğa Havalimanı, tarihinde ilk kez aynı gün 13 cumhurbaşkanı ağırladı. Yabancı ülke cumhurbaşkanları, Cumhuriyetin 75'inci Yılı törenleri için Başkente geldiler.

29 Ekim







Cumhuriyetin 64'üncü yılı 1987'de yerli yapım F-16 uçağı uçtu.

1863: İsviçreli Henri Dumant Kızılhaç'ı kurdu.
1911: ABD'li gazeteci Joseph Pulitzer, Güney Carolina'da öldü.
1923: Cumhuriyet ilan edildi. Mustafa Kemal Paşa Cumhurbaşkanı seçildi.
1924: Milletler Cemiyeti Konseyi'nde, Türk-Irak sınırı, Musul'u Irak'ta bırakacak biçimde saptandı.
1927: Irak'ta yapılan kazılarda, Ur kenti yakınlarında 5 bin yıl öncesine ait olduğu belirlenen bir molekül takımı bulundu.
1930: Ankara'daki Cumhuriyet Bayramı törenlerine Yunanistan Başbakanı Venizelos da katıldı.
1933: Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal, Cumhuriyetin 10'uncu Yılı Nutku'nu okudu.
1954: Dr. Hikmet Kıvılcımlı Vatan Partisi'ni kurdu.
1961:İlk Türk yapımı otomobil 'Devrim', Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel'e armağan edildi. 'Devrim'in deneme sürüşü, yetersiz benzin konulması yüzünden başarısızlıkla sonuçlandı
1992: Türkiye ile Irak'ın kuzeyi arasında stratejik öneme sahip Sinhat Boğazı, TSK'nin eline geçti. Çatışmalarda 90 terörist öldürüldü.
1992: Kazakistan ve Türkmenistan, ilk büyükelçiliklerini Ankara'da açtı.
1998: THY'nin Adana-Ankara seferini yapan Boeing 737 tipi uçağı, 33 yolcu ve altı kişilik mürettebatıyla kaçırıldı. Uçağı kaçıran Erdal Aksu, ölü ele geçirildi. Aksu'nun Diyarbakır'da dört öğretmeni katletmekten aranan bir terörist olduğu belirlendi.
1998: ABD'li astronot John Gleen 36 yıl aradan sonra 77 yaşında, Discovery mekiğiyle yeniden uzaya gitti.
1998: Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistan, Özbekistan ve Türkiye, Hazar ve Orta Asya petrollerinin batı pazarlarına Bakü-Tiflis-Ceyhan ana petrol boru hattıyla ulaştırılmasına ilişkin Ankara Deklarasyonu'nu imzaladı.

30 ekim






Boksör Muhammed Ali 1974'te yeniden ağır sıklet şampiyonu oldu.

"Vietkonglularla neden savaşayım, onlar beni hiç aşağılamadılar ki!" Bu sözler dünya boks tarihinin efsane ismi Muhammed Ali'ye ait.

16 yaşından sonra kendisine Cassius Marcellus Clay diye seslenenlere yumruğunu göstererek uyarılarda bulunan Muhammed Ali, sağlı sollu kroşeleriyle sadece ringde karşısına çıkanları değil, ABD'yi de yere sermişti.

Batı'nın sömürgeci politikalarıyla yıllardır ezilen siyah ırkın, Harlem'e vebalıların yaşadığı pislik bir mahalle gibi davranan ABD'nin çokuluslu suratına çarptığı tokattı Ali'nin elleri.

Bakkaldan sakız almak isteyen birinin cebinde parası ve beyaz bir teninin olması gerektiği günlerin ABD'sinin tam göbeğinden çıktı Muhammed Ali.

Bisikletini çalanları dövebilmek için boks öğrendi. Bisikletini çalanı buldu mu bilinmez ama, Sonny Liston'u fena patakladı. Dünya Ağır Sıklet Boks Şampiyonu, Louisville'de doğan Müslüman bir boksördü artık: Muhammed Ali.

"Ayağa kalk ayı!"

Muhammed Ali, evren haritasında bir veba mikrobu gibi görünen, daha doğrusu görünmeyen bir dünyanın içinde yaşadığımızı biliyordu. Ama onun, uzaydan çekilen bir fotoğrafta iki kırmızı kubbecik gibi görülebilecek boks eldivenleri vardı.

Eğer böyle olmasaydı, Hanoi'deki Vietkongluları öldürmeye giden 'Private Cassius' olmaktan öte gidemezdi Muhammed Ali. Liston'u yenerek dünya şampiyonu olduğunda askere çağrıldı ve öfkeyle reddetti.

ABD medyasına göre Vietnam düşmandı, ama bir maç öncesinde basının karşısına çıkan Muhammed Ali'ye göre değildi: "Benim düşmanım sizsiniz. Asıl düşman orada değil burada." Adaleti, hükümeti, ordusu ve basınıyla ABD'ydi gerçek düşman.

Ringde, Foreman'ın ürkütücü yüzünü değil de silindir şapkasının üzerinde yıldızlar uçuşan Sam Amca'yı görüyordu. Kroşeleri ancak yavaş çekimlerle sayılabilen Ali, hasmının şapkasındaki o yıldızları gözünün önünde döndürebilme sanatçısıydı.

Siyah ırkın, Müslüman dünyasının, ezilmiş Harlem'in, Beyaz Saray'ı dayaktan tanınmayacak hale getirmesiydi Muhammed Ali. Liston'u yere devirdiğinde, dünyanın gözleri ringin üzerindeyken, "Ayağa kalk ayı" diye bağırıyordu yerde yatan ABD'liye.

Foreman'ı 'papaz etti'

Zaire'deki unvan maçında Foreman'ın karşısına çıkan Muhammed Ali, çapı genişlemiş beli, formsuz vücuduyla sanki dayak yemek için ringdeydi. Sekizinci raunda kadar Foreman'ın yumruklarını, bekle ve gör politikasıyla karşıladı.

Ali, ringde kendisini izleyen Zairelilerle birlikte tüm Afrika'nın, siyah ırkın, Müslüman dünyasının, Afro-Amerika'nın dizlerinin bağını çözüyordu. Muhtemel bir düşüşü, milyarlarca insanı yere serecekti.

George Foreman'ı ekrandan tek gibi görünen üç yumrukta devirerek yere serdi siyah ırkın kara talihini ve dünya şampiyonluğu unvanını üçüncü kez geri aldı.

Bu maçın ardından Hrıstiyan ruhani cemaati yeni bir isim daha kazanacaktı: George Foreman. Foreman, aldığı yenilginin ardından iki yıl papazlık yaptı. George Foreman'ı 'papaz eden' Ali ise Spinles'i de ağlattı.

Durumu kötüleşiyor

Ali, yıllar sonra aldığı unvanını iade eden ABD'nin evsahipliği yaptığı Atlanta Olimpiyatları'nda titreyen elleriyle olimpiyat meşalesini yaktı. Aslında o daha büyük bir ateşi yıllar öncesinden düşürmüştü Sam Amca'nın göğsüne...

Şimdilerde, parkinson hastalığı yüzünden uzun süre Michigan'daki çiftliğinde gözlerden ırak yaşamayı tercih eden Ali'nin durumu iyice kötüleşti.

Kendisi gibi başarılı bir boksör olan kızı Leyla Ali, babası için, "bedeni içinde hapsedilmiş gibi. Düşünebiliyor, söylemek istediği şeyler var, ancak bazen bu sözleri söyleyebilmek için dudaklarını bile kıpırdatamıyor" diyor.

Günün diğer önemli olayları

1757: Sultan III. Mustafa tahta çıktı.
1873: Teodor Kasap tarafından çıkarılan mizah gazetesi 'Hayal' yayımlanmaya başlandı.
1905: Aspirin ilk kez satışa sunuldu.
1918: I. Dünya Savaşı'ndan yenik çıkan Osmanlı devleti ile galip devletler arasında Mondros Mütarekesi imzalandı.
1918: Çekoslovakya'da cumhuriyet ilan edildi.
1923: Mustafa Kemal Paşa, Başbakanlığa İsmet Paşa'yı (İnönü) atadı.
1937: Ankara Gar binası törenle açıldı.
1956: İngiltere ve Fransa, İsrail ve Mısır'a Süveyş Kanalı'nı 12 saat içinde terk etmeleri konusunda nota verdi.
1973: Boğaziçi Köprüsü, Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk tarafından açıldı.
1980: Bülent Ecevit, CHP Genel Başkanlığı'ndan istifa etti.
1983: Erzurum ve Kars'ta meydana gelen depremde, bin 330 kişi öldü, 534 kişi yaralandı.
1984: Cumhurbaşkanı Kenan Evren, Mürted'de uçak fabrikasının (TAI) temelini attı.
1992: Terör örgütü PKK, silahlarını bırakıp, Irak kuzeyine teslim olma kararı aldığını açıkladı.
1993: Eski Türk Dil Kurumu Genel Yazmanı ve dilbilimci Ömer Asım Aksoy 95 yaşında öldü.

31 Ekim






Turgut Özal, 1989'da TBMM'de, 263 oyla Türkiye'nin sekizinci Cumhurbaşkanı seçildi ve Başbakanlığa Yıldırım Akbulut'u getirdi.

1517: Martin Luther, Protestanlığı ilan etti.
1661: Sadrazam Köprülü Mehmet Paşa öldü.
1831: Takvim-i Vekayi yayına başladı.
1918: Osmanlı Devleti, Birinci Dünya Savaşı'ndan mağlup olarak çıktı. Mondros Mütarekesi yürürlüğe girdi.
1919: Sütçü İmam, Kahramanmaraş'ta Fransız işgalcilere ilk kurşunu attı.
1922: Mussolini İtalya Başbakanı oldu.
1922: Bakanlar Kurulu’nun Lozan Konferansı delegesi adaylarını İsmet Paşa, Rıza Nur ve Hasan Hüsnü olarak belirledi.
1952: ABD, ilk hidrojen bombası denemesini Marshall adalarında yaptı.
1956: Amiral G.J, uçağıyla Güney Kutbu'na indi. Böylece insanlık Güney Kutbu'na ilk defa ayak basmış oldu.
1961: Türkiye ile Almanya arasında Türk İşgücü Anlaşması imzalandı.
1963: 50'nci kez milli formayı giyen Lefter Küçükandonyadis'e şeref madalyası verildi. Lefter, bu madalyayı alan ilk Türk futbolcusu oldu.
1983: Yeni Düzen Partisi, SODEP ile birleşti.
1984: Hindistan Başbakanı Indra Gandhi, Sih muhafızlar tarafından öldürüldü. Yerine oğlu Rajiv Gandhi geçti.
1992: Vatikan, dünyanın güneşin çevresinde döndüğünü söyleyen Galileo'nun haklılığını teslim etti.
1993:İtalyan yönetmen Federico Fellini öldü.
1993: Yazar Berna Moran 72 yaşında öldü.
1997: Ebulfez Elçibey, Bakü'ye gelerek Azerbaycan Halk Cephesi Partisi'nin başkanı seçildi.
2001: İngiltere Başbakanı Tony Blair, Ortadoğu turuna çıktı. Blair'in ilk durağı ABD'nin 'terörizme destek veren ülkeler' listesindeki Suriye oldu.

1 kasım








Şair Yahya Kemal Beyatlı, 1958'de İstanbul'da hayatını kaybetti.

Yahya Kemal Beyatlı 2 aralık 1884'te Üsküp'te doğdu, asıl adı Ahmed Agah'tır. İlköğrenimini Üsküp'te, orta öğrenimini Selanik ve İstanbul'da tamamladı.

1903'te Paris'e giderek Fransızcasını ilerlettikten sonra Siyasal Bilgiler Fakültesi'ne girdi. 1912'de yurda döndükten sonra dil ve tarih konularında makaleler yayımladı.

1915'de üniversite öğretim kadrosuna atandı. Kurtuluş Savaşı'nın bitimine doğru Ankara'ya geçerek 'Hakimiyeti Milliye' gazetesinde başyazar oldu. 1923'te Urfa milletvekili olarak TBMM'ye girdi ve 1926'ya kadar bu görevde kaldı.

1926'da Varşova, 1929'da Madrid elçiliklerine atandı. 1931'de yurda geri döndü. Tekirdağ ve İstanbul milletvekili olarak 1935-1946 yılları arasında yeniden parlamentoya girdi.

1949'da Pakistan büyük elçisiyken emekliye ayrıldı. 74 yaşında İstanbul'da hayatını kaybetti. Rumelihisarı Mezarlığı'na gömüldü.

Kişiliğini Paris'te okurken ünlü tarihçi Albert Sorel'in derslerinden aldığı tarih zevkiyle, Fransız şairlerinin (Jean Moreas, Baudelaire, Verlaine...) ölçü ve biçim güzelliklerinde buldu.

Paris'e gidişi, İkinci Abdülhamit baskısından bir kaçış olduğu halde, orada siyasi faaliyetlere katılmayarak sanat çevrelerinde kendini yetiştirdi.

Paris öncesi Hamid ve Servet-i Fünun şiiri etkisinden kendisini böylelikle kurtardı, klasik divan şiirini Batı şiirindeki bütünlük anlayışıyla ele aldı.

Avrupa dönüşü yayımladığı neoklaisk şiirleri 'Bulunmuş Sayfalar'da, çıkış noktasının Osmanlı tarih ve şiiri olduğunu gösterdiği gibi, sonradan yeni şekiller ve sade dille yazdıklarında da genel olarak Osmanlı kültürüne bağlı kaldığı görülür.

Yahya Kemal'deki İstanbul, Boğaziçi ve Türk musikisi hayranlığına, tabiat güzellikleri yanı sıra, tarih değerleri de girer. Duygu, düşünce ve hayali ustalıkla kaynaştıran şair, pek çoğuna hikaye karakteri verdiği lirik-epik şiirlerinin konularını aşk, tabiat, deniz, ölüm ve sonsuzluktan alır.

İç ahengi her şeyden üstün tutuşu, şiiri 'musikiden başka türlü bir musiki' kabul edişi, 'Ok' şiiri bir yana bütün şiirlerini, bu ahengin sağlanmasına daha elverişli gördüğü aruzla yazmasına sebep oldu.

Sessiz Gemi

Artık demir almak günü gelmişse zamandan,
Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan.

Hiç yolcusu yokmuş gibi sessizce alır yol;
Sallanmaz o kalkışta ne mendil ne de bir kol.

Rıhtımda kalanlar bu seyahatten elemli,
Günlerce siyah ufka bakar gözleri nemli.

Biçare gönüller! Ne giden son gemidir bu!
Hicranlı hayatın ne de son matemidir bu!

Dünyada sevilmiş ve seven nafile bekler;
Bilmez ki giden sevgililer dönmeyecekler.

Birçok gidenin her biri memnun ki yerinden,
Birçok seneler geçti; dönen yok seferinden.

Rindlerin Akşamı

Dönülmez akşamın ufkundayız, vakit çok geç;
Bu son fasıldır ey ömrüm, nasıl geçersen geç.

Cihana bir daha gelmek hayal edilse bile,
Avunmak istemeyiz öyle bir teselliyle.

Geniş kanatları boşlukta simsiyah açılan
Ve arkasından güneş doğmıyan büyük kapıdan
Geçince başlıycak bitmeyen sükunlu gece.

Gruba karşı bu son bahçelerde, keyfince,
Ya şevk içinde harab ol, ya aşk içinde gönül.
Ya lale açmalıdır göğsümüzde yahut gül.

Günün diğer önemli olayları

1604: William Shakespeare'in trajedisi 'Othello'nun ilk gösterimi Londra Whitehall Palace'da yapıldı.
1922: Saltanat ve Halifelik makamları birbirinden ayrıldı ve saltanat kaldırıldı.
1927: Mustafa Kemal Paşa ikinci kez Cumhurbaşkanı seçildi.
1928: Yeni Türk harfleri kabul edildi.
1929: Ankara'da Anadolu Halk Bilgisi Derneği kuruldu. Derneğin 124 sayı çıkan Halk Bilgisi Haberleri adlı dergisi de yayımlanmaya başlandı.
1934: Ankara Kızılay'da Güven Anıtı açıldı.
1936: Ankara Devlet Konservatuvarı öğretime başladı.
1951: Cezayir Ulusal Özgürlük Cephesi, Fransa'ya karşı gerilla savaşı başlattı.
1954: Cezayir bağımsızlığını kazandı.
1959: Tiyatro ve sinema sanatçısı Halide Pişkin 53 yaşında öldü.
1962: Sovyetler Birliği, Mars'a ilk roketi fırlattı.
1993: Cumhuriyet tarihinin ilk din şurası toplandı.
1995: Eski Yugoslavya devletleri ile Bosna barış görüşmeleri başladı.
1998: İslam Konferansı Teşkilatı Ekonomik ve Ticari İşbirliği Daimi Komitesinin 14'üncü Toplantısı İstanbul'da başladı.
2001: Çin'in Ukrayna'dan satın aldığı yüzer kütle Varyag, İstanbul Boğazı'ndan geçti. Varyag, 2 kasımda da Çanakkale Boğazı'ndan Ege'ye çıktı.

2 kasım





İrlandalı eleştirmen ve Nobel ödüllü yazar George Bernard Shaw, 1950'de 94 yaşında öldü.

Bernard Shaw, 1856'da İrlanda'da doğdu. Yaşadığı ve ününü yaptığı İngiltere'de, 1950'de hayata veda etti.

19'uncu yüzyılın ikinci yarısından 20'nci yüzyılın ikinci yarısına doğru uzanan 94 yıllık ömrü boyunca Shaw'un bir an bile ara vermediği başlıca uğraşı, düşünmek ve düşündüklerini gülümseterek dile getirmek oldu.

Tiyatro oyunlarından romanlarına, siyasal ve sosyal yapıtlarından müzik, resim ve tiyatro eleştirilerine, mektuplarına dek tüm yazdıklarında ya da konuşma ve demeçlerinde Shaw, çağının her sorununu korkusuzca ele aldı, yeniden sorguladı.

İnsan, toplum, aile, din, bilim, uygarlık, kültür, sanat, eğitim, devlet, siyaset, savaş, barış gibi sayısız kavramı sınır tanımaz dünyasında sürekli tartıştı. Basmakalıp inançlara karşı yepyeni görüşlerin kapılarını araladı.

40'tan fazla tiyatro oyununa imza attı. En bilinen eseri 1913'te yazdığı 'Pygmalion'dur. Bu oyun daha sonra 'My Fair Lady' ismiyle müzikale ve sinemaya da uyarlanmıştır.

Günün diğer önemli olayları

1870: İstanbul'da ilk mizah dergisi 'Diyojen'in birinci sayısı yayınlandı.
1914: Rusya, Osmanlı devletine savaş ilan etti.
1918: Enver, Talat ve Cemal paşalar, beraberindekilerle bir Alman gemisi ile yurttan ayrıldı.
1934: İçişleri Bakanı Şükrü (Kaya) Bey'in genelgesiyle radyo programlarından alaturka musiki kaldırıldı.
1936: İngiltere'de BBC, düzenli televizyon yayınına başladı.
1964: Suudi Arabistan Kralı Suud tahttan indirildi, yerine Prens Faysal getirildi.
1970: Salvador Allende, Şili Devlet Başkanı oldu.
1989: Malatya Gazeteciler Cemiyeti kuruldu.
1990: Fener Rum Ortodoks Patriği Bartholomeos göreve başladı.
1996: Tiyatro ve sinema sanatçısı Duygu Ankara öldü.
1998: Prof.Dr. Bahri Savcı, İstanbul'da öldü.
2004: Anayasa Mahkemesi, 11 yıl aradan sonra Yüce Divan sıfatıyla eski enerji ve tabii kaynaklar bakanları Cumhur Ersümer ile Zeki Çakan'ı yargılamaya başladı.

3 kasım








Fenerbahçe'nin ve Milli Takım'ın unutulmaz forveti Zeki Rıza Sporel 1969'da hayatını kaybetti.

1898 yılında doğan ve 'futbolumuzun ilk üstadı' olarak da tanınan Zeki Rıza Sporel, 15 yaşından itibaren giymeye başladığı Fenerbahçe formasını, 18 yıl süren futbol hayatı boyunca hiç çıkarmadı.

Zeki Rıza Sporel, A Milli Takım'ın ilk golünü atarken, başka bir maçta da dört gol atarak tarihe geçti. Sporel, Milli Takım'da toplam 16 gole imza attı.

26 ekim 1923'te oynanan Romanya maçında ağabeyi Hasan Kamil Sporel'le beraber forma giymişti. O maçta Zeki Rıza Sporel iki gole imza atarken, Hasan Kamil Sporel de Milli Takım'ın ilk kaptanı olarak sahada yer almıştı.

Nisan 1969'da ağabeyi Hasan Kamil'in ölümü Zeki Rıza Sporel'i çok etkiledi ve 3 kasım 1969'da hayatını kaybetti. Zeki Rıza Sporel'in ölümünü duyan ağabeyleri Arif Sporel ise bir kalp krizi geçirerek aynı gün hayata veda etti.

Günün diğer önemli olayları

1493: Kristof Kolomb, ikinci seyahatinde Karayip Adaları'nı keşfetti.
1507: Leonardo da Vinci'ye Lisa Gherardini'nin (Mona Lisa) tablosunu yapma işi verildi. Lisa del Giocondo'nun kocası, karısının üç dişinin çekilmesi ve yerlerine takma diş takılmasının ardından Da Vinci'ye 'Mona Lisa' tablosunu ısmarladı.
1839: Gülhane Hattı Hümayunu'nun açıklanmasıyla Tanzimat Devri başladı.
1888: Londra'da Karındeşen Jack, son kurbanını öldürdü. 2002 yılında cinayet romanları yazarı Patricia Cornwell, araştırmaları sonucu Karındeşen Jack'in, İngiliz empresyonist ressam Walter Richard Sickert (1860-1942) olduğunu iddia etti.
1912: Tamamı metalden yapılmış ilk uçak, Fransa'da, pilotlar Ponche ve Prinard tarafından uçuruldu.
1918: İngilizler Musul'u işgal etti.
1921: New York'ta süt taşıyıcıları greve gitti ve binlerce galon süt, New York caddelerine döküldü.
1936: Ankara'da Çubuk Barajı açıldı.
1957: Sovyetler Birliği, ikinci yapay uydu Sputnik-2'yi yörüngesine fırlattı. Bu uyduda, uzaya giden ilk hayvan olan Laica adlı köpek de bulunuyordu.
1971: Tarihi Tepebaşı Tiyatrosu, yangın sonucu harap oldu.
1983: Atatürk Barajı ve Hidroelektrik Santralinin temeli atıldı.
1991: İsrail ve Filistin yetkilileri arasındaki ilk yüz yüze görüşmeler Madrid'de başladı.
1992: Illionis eyaletinden Demokrat Parti adayı Carol Moseley-Braun, ABD Senatosu'na seçilen ilk siyah kadın oldu.
1996: Susurluk'taki trafik kazasında, eski İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı Hüseyin Kocadağ ile beraber üç kişi öldü, DYP Şanlıurfa Milletvekili Sedat Edip Bucak yaralandı. Ölenlerden birinin 'Mehmet Özbay' sahte kimlikli Abdullah Çatlı olduğu saptandı.
2002: Adalet ve Kalkınma Partisi, erken genel seçimlerden birinci parti çıktı.

4 kasım





Şair Ümit Yaşar Oğuzcan, 1984'te 58 yaşında öldü.

22 ağustos 1926'da Tarsus'ta doğdu. 4 kasım 1984'te İstanbul'da hayatını kaybetti.

1845'te Eskişehir Ticaret Lisesi'ni bitirdi. Osmanlı Bankası ve Türkiye İş Bankası'nda çalıştı. 1977'de İş Bankası Halka İlişkiler Müdür Yardımcılığı görevinde iken emekliye ayrıldı.

İstanbul'da kendi adını taşıyan bir sanat galerisi kurdu. Bir süre yayıncılık yaptı ve Akbank Genel Müdürlüğü Krediler Servisi'nde çalıştı. Yaşamının son döneminde mizah dergisi 'Çarşaf'ta mizah şiirleri yazdı.

İlk şiiri 1942'de Eskişehir'de yayınlanan 'Kocatepe' gazetesinde yayımlandı. Daha sonra 'Yedigün', 'Varlık', 'Büyük Doğu' gibi dergilerde yayımlanan şiirleriyle tanındı.

İlk şiir kitabı 'İnsanoğlu' 1947'de basıldı. Zamanla geniş kitlelerin okuyup hayranlık duyduğu bir aşk ve ölüm şairi olarak tanındı. Şiirlerinde Faruk Nafiz Çamlıbel duyarlılığı görülür.

1973'de büyük oğlu Vedat'ın intiharından sonra 'ölüm' temasına daha çok eğildi. Bazı şiirleri çağdaş sanat müziğinin popüler bestecileri tarafından bestelendi. En duyarlı ve yoğun aşk şiirlerinin yazarıdır.

Üstüme Varma İstanbul

Sana geldim, içim ümitlerle dolu
Beni sarhoş etme İstanbul, ne olur
Bir gün ben de eririm caddelerinde
Çürür kemiklerim adım unutulur

Yine sen kalırsın dipdiri, sımsıcak
Göğün, bulutların, denizlerin kalır
Oynama İstanbul, benimle oynama
Bir gün öldürür beni bu dert, bu kahır

Ezilmiş ellerim arasında başım
Bu yeryüzünde başka çarem kalmamış
İşte gelip kapılarına dayanmışım

Karşında yıkılmış bir duvar gibiyim
Beni sarhoş etme, başım dönüyor
Üstüme varma İstanbul, kederliyim

Ayrılanlar İçin

Yollarımız burada ayrılıyor
Artık birbirimize iki yabancıyız
Her ne kadar acı olsa, ne kadar güç olsa
Her şeyi evet her şeyi unutmalıyız

Her kederin tesellisi bulunur, üzülme
İnsan ne kadar sevse unutabilir
Mevsimler, gelir geçer, yıllar geçer
Sen de unutursun bir gün gelir

Hiç yaşamamışçasına, hiç sevmemişçesine
Unutursun o günlerimizi, gecelerimizi
O günlerce gecelerce sevişmelerimizi

Her şeyi evet her ş