29 Ağustos

1842."Afyon Savaşı"nı sona erdiren Nanking Anlaşması İngiltere ile Çin arasında imzalandı.
1918. Polonya bağımsızlığını ilan etti.
1924. Almanya, müttefiklerce hazırlanan Dawes Planı'nı onayladı. Bu plana göre Almanya savaş tazminatı ödeyecek.
1925. Mustafa Kemal, "Milleti sevk ve idare edenlerin mesnedi ordu olmuştur" dedi.
1928. Mustafa Kemal "Milleti cehaletten kurtarmak için kendi diline uymayan Arap harflerini terk edip Latin esasından Türk harflerini kabul etmekten başka çare yoktur" dedi.
1929. Graff Zeppelin hava gemisi 21 gün süren dünya çevresindeki turunu tamamladı.
1933. Almanya'da Yahudiler toplama kamplarına gönderilmeye başlandı.
1964. İzmir Fuarı'nda Amerika Birleşik Devletleri, Sovyetler Birliği ve Mısır pavyonları tahrip edildi; 80 kişi gözaltında.
1976. Süt sığırcılığının geliştirilmesi için Amerika'dan Diyarbakır'a 1 boğa ile 80 inek getirildi.
1980. Genelkurmay Başkanı Kenan Evren sıkıyönetimin kaldırılmasını istedi. Sonraki ay yapılan 12 Eylül askeri darbesiyle devlet başkanı olan Evren 29 Ağustos 1981'de "Ordu her zaman ulusuna yardım edip kışlaya dönmüştür" dedi.
1982. Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı 29 Ağustos 1982'de Bilim ve Sosyalizm Yayınları'nın 150 bin kitabına el koydu.
1984. Askeri Yargıtay, Barış Derneği üye ve yöneticileri hakkındaki mahkumiyet kararını bozdu. Sanıkların tahliye talebi ise reddedildi.
Irak ordusunun saldırısından kaçan binlerce Kürt Türkiye sınırına yığıldı.
1994. Yavuz Özkan'ın yönettiği "Bir Sonbahar Hikayesi" filmi İskenderiye 10. Uluslararası Film Festivali'nde en iyi kadın oyuncu, en iyi erkek oyuncu ve en iyi senaryo ödüllerini aldı.
1996. PKK'nin kaçırarak 14 aydır elinde tuttuğu 8 askeri almak için İnsan Hakları Derneği Genel Başkanı Akın Birdal, Refah Partisi Van Milletvekili Fettullah Erbaş ve Mazlum-Der Genel Başkan Yardımcısı İhsan Aslan Kuzey Irak'ta Zap kampına gittiler, askerleri alamadan geri döndüler.
Aynı gün Türkiye İsrail ile ikinci bir askeri anlaşma yaptı.

Bugün Doğanlar:
1915. "Casablanca", "Anastasia" gibi filmleriyle ünlü İsveçli aktris İngrid Bergman. İsveç doğumlu sanatçı, 75. doğum gününde Londra'da öldü.
1923. "Gandi", "Özgürlük Çığlığı" filmleriyle tanınan Oscar ödüllü İngiliz aktör ve yönetmen Richard Attenborough.

Bugün Ölenler:
1993. Tiyatro sanatçısı Oben Güney.

30 Ağustos

1922. Yunan ordularının işgaline karşı Başkomutanlık Meydan Savaşı kazanıldı. Her yıl 30 Ağustos günü Zafer Bayramı olarak kutlanıyor.
1925. Mustafa Kemal Paşa, "Efendiler ve ey millet, iyi biliniz ki, Türkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler, mensuplar memleketi olamaz. En doğru ve en hakiki tarikat, tarikat-ı medenniyedir" dedi.
1935. Hükümet, İstanbul telefon şebekesini satın aldı.
1937. Sabiha Gökçen'e Eskişehir Hava Mektebi'nde törenle "tayyareci diploması" verildi.
1940. Gençlerin spor yapması için 53 ilde gençlik kulüpleri açıldı.
1941. Alman ordusu 900 gün sürecek Leningrad kuşatmasını başlattı.
1955. Londra Konferansı'nda Kıbrıs sorunu ele alındı. İngiltere Kıbrıs'ta üçlü bir yönetim önerdi. Yunanistan ise ada halkının geleceğini kendinin belirlemesini istedi. Toplantıya Türkiye'den Dışişleri Bakan Vekili Fatin Rüştü Zorlu katıldı.
Aynı gün Yaşar Doğu düzenlenen bir jübileyle mindere veda etti.
1963. Kremlin'le Beyaz Saray arasında doğrudan görüşmeyi sağlayacak "kırmızı telefon" hattı devreye girdi
1971. İstanbul TV'si deneme yayınlarına başladı.
1977. Milli yüzücü Erdal Acet Manş Denizi'ni 9 saat 4 dakikada geçti. Bu mesafedeki en iyi 10 derece sıralamasına girdi.
1981. İran Devlet Başkanı Muhammed Ali Recai ve Başbakan Muhammed Cevad Bahomar bombalı saldırı sonucu öldürüldü.
1985. Uluslararası Af Örgütü Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonu'na bir rapor gönderdi. Raporda, Bulgaristan'da Türk azınlığa karşı girişilen Bulgarlaştırma kampanyasına son verilmesi istendi.
1988. Irak ordusundan kaçan binlerce Kürt Türkiye sınırına yığılmıştı. Hükümet sınırları açmaya karar verdi. Binlerce Kürt Hakkari'nin Çukurca ve Uludere ilçelerine sığındı.
1992. Güvenlik güçleri ile İran'dan Türkiye'ye giren 300 kadar PKK militanı çatıştı; 100 militan ve 10 güvenlik görevlisi öldü.
1995. NATO (Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı) Sırp mevzilerinin büyük bir bölümünü tahrip etti.

Bugün Doğanlar:
1748. Jacques-Louis David. Kendi döneminin en ünlü sanatçılarından bir olan David Rococo üslubuna karşı 18 Yüzyıl neoklasik tepkisinin önde gelen uygulayıcılarından biriydi.

Bugün Ölenler:
1935. Ressam Namık İsmail Yeğenoğlu 1935'de;
1993. Ses sanatçısı Taner Şener 1993'de öldüler.

1922. Yunan ordularının işgaline karşı Başkomutanlık Meydan Savaşı kazanıldı. Her yıl 30 Ağustos günü Zafer Bayramı olarak kutlanıyor.
1925. Mustafa Kemal Paşa, "Efendiler ve ey millet, iyi biliniz ki, Türkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler, mensuplar memleketi olamaz. En doğru ve en hakiki tarikat, tarikat-ı medenniyedir" dedi.

İşte günün anlam ve önemi..

31 Ağustos

Heykeltıraş Ali Hadi Bara, 1971 yılında 65 yaşında öldü.

869: İslam bilgini Buhari öldü.
1867: Fransız şair Charles Baudlaire öldü.
1876: V Murat tahttan indirildi, yerine kardeşi İkinci Abdülhamit padişah
oldu.
1890: Brüksel Genel Senedi ile köle ticareti yasaklandı.
1928: Bertolt Brecht'in 'Üç Kuruşluk Opera' adlı oyununun ilk gösterimi
Berlin'de yapıldı.
1930: Vilayet ve şehremanetinin birleştirilmesine karar verildi. Valiler, aynı zamanda belediye başkanı oldu.
1970: İzmir'de Akdeniz Olimpiyatları'nın yapılacağı 'Halkapınar Spor Tesisleri' inşaat sırasında yandı.
1988: Sarp Sınır Kapısı açıldı.
1988: Kuzey Irak'tan kaçan Iraklılar, Türk sınırlarından geçmeye başladılar.
1997:Galler Prensesi Diana, Paris'te geçirdiği trafik kazasında yaşamını yitirdi.
2003: Siyaset dünyasının ünlü organizatörü Erkal Zenger öldü.
2005: Irak'ın başkenti Bağdat'ta bir köprü üzerinde çıkan izdiham, çoğu Şii
hacı adayı bin kişinin ölümüne yol açtı.

1 Eylül

1481: Galatasaray Lisesi, devlet adamı yetiştirilmesi amacıyla Sultan İkinci Bayezid tarafından kuruldu. Okulda 1868'de Fransızca eğitime geçildi.
1715: Beş yaşında tahta geçen, 72 yıl Fransa'yı yöneten, Fransızların 'Güneş
Kral'ı XIV Louis öldü.
1920: Fransızlar, başkenti Beyrut olan Lübnan devletini kurdu.
1923: Japonya'nın Tokyo ve Yokohama kentlerindeki depremde 300 bin kişi öldü.
1924: Ankara Devlet Konservatuarı'nın temelini oluşturan 'Musiki Muallim
Mektebi' Ankara'da açıldı.
1925: Birinci Tıp Kongresi Ankara'da toplandı.
1929: Arapça ve Farsça dersleri okullardan kaldırıldı.
1933: Denizyolları İşletmeleri, devlet tekeline alındı.
1939: Almanya'nın Polonya'ya saldırması üzerine, İkinci Dünya Savaşı başladı.
Milyonlarca kişinin öldüğü savaşın başlamasının 50'nci yılında 'Dünya Barış Günü' ilan edildi.
1947: Amerikan Yardım Antlaşması imzalandı.
1949: İstanbul Radyosu deneme yayınına başladı.
1951: Ordinaryüs Prof. Dr. Mazhar Osman Usman 67 yaşında İstanbul'da öldü.
1967: Türkiye'deki Kıbrıslı mücahitler ve öğrenciler, hükümeti protesto etti. İçişleri Bakanı Faruk Sükan, protestocuların sınır dışı edilebileceğini açıkladı.
1969: Muammer Kaddafi, Libya'da askeri bir darbeyle Kral İdris'i devirdi.
1974: Magosa'ya bağlı Muratağa ve Sandallar köylerinden 88 Türk'ün, öldürülüp yakılarak çukura gömüldükleri anlaşıldı.
1976: Yüzücü Erdal Acet, Manş Denizi'ni 9 saat 2 dakikada geçerek Dünya
rekoru kırdı.
1980: Türkiye'nin çeşitli yerlerinde, aralarında CHP Zile ilçe başkanının da
bulunduğu 19 kişi öldürüldü.
1982: Türkiye'de ilk ve orta öğretimde din dersi zorunlu kılındı.
1985: Kuşadası Davutlar yöresinde çıkan orman yangınında, bir orman bekçisi
ile 14 er şehit oldu.
1993: Savaş Karşıtları Derneği kuruldu.
2003: Denizli Valisi Recep Yazıcıoğlu, Ankara'ya 30 kilometre uzaklıkta trafik kazası geçirdi. Yazıcıoğlu, 8 eylülde öldü.
2004: Eski ulaştırma bakanlarından Mehmet Köstepen vefat etti.

2 Eylül

Tiyatro sanatçısı Alev Sezer 1997 yılında vefat etti.

1633: İstanbul Cibali'de çıkan büyük yangında, 20 binden fazla bina kül oldu. Katip Çelebi'ye göre, kentin beşte biri yandı.
1651: Mahpeyker Kösem Sultan, boğdurularak öldürüldü.
1898: Makineli tüfek, bir savaşta ilk kez kullanıldı.
1900: Almanya ile ABD arasında telgraf kullanımı başladı.
1922: Kurtuluş Savaşı'nda, Yunan Orduları Başkomutanı General Trikopis esir
edildi.
1925: Tekke ve zaviyelerin kapatılması ve memurların şapka giymesine karar
verildi.
1929:Cumhuriyet Gazetesi'nin düzenlediği ilk güzellik yarışmasında, Feriha Tevfik 15 yaşında Türkiye güzeli seçildi.
1938: Hatay devletinin kuruluşu ilan edildi. Hatay Millet Meclisi ilk toplantısını yaptı ve Tayfur Sökmen'i Cumhurbaşkanı seçti.
1945: Başbakan Suziki, Tokyo Körfezi'nde, Missouri Zırhlısı'nda Japonya'nın
yönetiminin General Mac Arthur'a devrini öngören anlaşmayı imzaladı. ABD Başkanı Truman, zaferi ilan etti ve İkinci Dünya Savaşı sona erdi.
1954: Ho Chi Minh, yeni kurulan Kuzey Vietnam Cumhuriyeti'nin başkanlığına
seçildi.
1968: İran'daki depremde 11 bin kişi öldü.
1968: Gazeteciliği meslek edinmiş ilk kadın yazarlardan Sabiha Sertel, 73
yaşında Bakü'de vefat etti.
1973: İngiliz yazar Tolkien, 81 yaşında ülserden öldü.
1974: TÜBİTAK Bilim Ödülleri verildi. Cahit Arf ve Orhan İçen 'matematik', Erdal İnönü 'fizik', Kazım Türker 'tıp' dalında ödül aldı.
1983: Sinema oyuncusu Feri Cansel öldü.
1985: Kaş limanı açıklarında 3 bin 400 yıl önce batan, fildişi eşya ve bakır,
kalay parçalarıyla yüklü bir gemi enkazı bulundu.
1994: Halterci Naim Süleymanoğlu'na, Uluslararası Olimpiyat Komitesince
'Yüzyılın En Güçlü Sporcusu Ödülü' verildi.
1995: Eski bakan ve Gazeteci Hıfzı Oğuz Bekata öldü.
2001: İlk kalp naklini gerçekleştiren Güney Afrikalı kalp cerrahı Christian
Barnard, Kıbrıs'ta öldü.

3 Eylül

Ağrı Dağı zirvesine 1952 yılında Türk bayrağı dikildi.

1683: Viyana Kuşatması, başarısızlıkla sonuçlandı.
1783: İngiltere, Paris'te imzalanan anlaşmayla ABD'nin bağımsızlığını tanıdı.
1869: İstanbul'da 'Atlı Tramvay', Konstantin Karopana tarafından çalıştırıldı.
1883:Rus yazar Ivan Turgenyev, Paris yakınlarında 1883 yılında yaşamını yitirdi
1895: İlk profesyonel futbol maçı yapıldı. Latrobe, Jeanette'i 12-0 yendi.
1908: Türkiye'deki ilk haftalık mizah dergisi 'Kalem' yayımlanmaya başlandı.
1912: Deniz kuvvetlerine yiyecek sağlamak için, dünyanın ilk konserve
fabrikası İngiltere'de açıldı.
1933: Kayseri-Ulukışla hattının tamamlanmasıyla Karadeniz ile Akdeniz'i
birbirine bağlayan demiryolu tamamlandı.
1939: Ankara Radyo Gazetesi'nin ilk sayısı çıktı.
1939: Almanya'nın Polonya'yı işgalinden iki gün sonra, İngiltere ve Fransa, Almanya'ya savaş ilan etti.
1983: Nail Çakırhan, Ağa Han Mimarlık Ödülü'nü aldı.
1988: Türkiye'ye sığınan Kürtlerin sayısı 100 bini aştı.
1988: Eski başbakanlardan Ferit Melen vefat etti.
1999: İstanbul Radyosu'nun ilk spikerlerinden Tarık Gürcan, İstanbul'da 71 yaşında öldü.