Paşama dokunma!


Yıldırım Türker
13/03/2006 (5626 kişi okudu)
Milletçe paşazadeyiz. Soylu bir geçmişin nişanesi olarak baş köşeye asılmış paşa dedenin portresi altında engin hülyalara dalan orta sınıfın evinde oturuyoruz. İş ciddiye binerse aile soyağacımızı gövdesinden tuttuğumuz gibi vuruveririz dünyanın kafasına. Ya annenin beyba'sı, ya büyük büyük dedenin amca oğlu, ya da şaibeli bir akrabalık öyküsüyle adlandırdığımız; nesilden nesle geçmiş, belki çerçevesi yenilenerek eviçlerimize emanet edilmiş portreler. Ailenin gerçek büyüğü. Atası. Soylu, kaç-göçün imlâsıyla yaşanan büyük hayatlardan kalkıp ta buralara; sakin, oturmuş, ama kapısı zincirli evlere gözcü dikilmiş. Herkesin, hayali de olsa bir paşası bulunur. İki nesil önce bir eskiciden haraç mezat kapatılmış da olsa, o resmin altında tüttürülen bir sigara, höpürdetilen bir kahvenin tadı başkadır. İkide bir, 'Biz Damat İbrahim Paşa ahfadındanız' diye böbürlenen, arkasından kıkırdaştığımız bir aile büyüğümüz vardı. Paşalar, geçmişin referanslarıdır. Sülalenin ikbal görmüşlüğünün; sütnineler, dadılar, kalfalarla haşır neşir olmuşluğunun kanıtıdır. Yedi ceddini bilip soyunun ucunu bir paşa gölgesinde soluklandıramayan gariban nüfusa da Cumhuriyet'in armağan ettiği Mustafa Kemal Paşa fotoğrafının altında teselli bulmak kalır.
Asri paşaların soysopçulukla ilgisi kalmış değil elbet. Ama özellikle 1980 yılının 12 Eylül'ünde evlerimizin, hayatlarımızın duvarlarına resimlerini zorla astıran beş paşanın gözeriminden kurtulabilmemiz hâlâ mümkün görünmüyor. 12 Eylül'ün darbeci paşalarının Anayasa'sını orasından burasından çekiştirmekle onların dikte etmiş olduğu olağanüstü halden kurtulamıyoruz.
Paşaların hayatımızdaki ağırlığı üstüne defalarca yazmışız. Ama gündemimiz kaçınılmaz olarak askerle olan ilişkimizdir. Varolmanın neresinde takılıp kalmış olduğumuzu anlayabilmek için mecburuz, tartışacağız. Bu memleketin dünyadan farkı gerçekten de 'stratejik konumu' itibarıyla kendine has bir güvenlik örgütlenmesine ihtiyaç duyması mıdır? Bu konumun demokrasiyi dürtüp arka plana itmesi, önceliklerimizin dünyanın uygar olmaya hevesli insanlarından farklı olması doğal mıdır? Kimseye tuhaf gelmiyor mu?

Büyükanıt
Yaşar Büyükanıt'ın adının Şemdinli iddianamesinde geçiyor olmasıyla birlikte ne orada yaşananların, ne Susurluk ikizi çeteleşmelerin en ufak bir hükmü kaldı. Medya görev başına yapıp 'küstah ve cüretkâr' savcının tıynetini, ifadesine başvurduğu işadamının yalanlarını ve zamanında çevirmiş olduğu dolapları bir bir ilan etmeye başladı. Çünkü korkunç bir günah işlenmiş, memleketi yerle bir edecek bir bombanın pimi çekilmişti. Paşamıza dokundurtmayacağımızı kabarmış hançeremizle haykırmak zorundaydık.
Daha kısa süre önce Orgeneral Yaşar Büyükanıt'ın etraflıca bir söyleşisini okumuştuk. Paşa, o zaman da besbelli artık konuşmanın kaçınılmaz olduğunu düşünerek kaseti önüne koydurtmuştu. Büyükanıt'ın Özkök'ün aksine konuşmaya bayıldığını biliyoruz. Nitekim Meşal'in Türkiye ziyareti sırasında da bu konudaki fikirlerini soran gazetecilere, "Asker olarak fazla konuştuğumu söylüyorlar. Bu konuda yorum yapmak istemiyorum" dedikten sonra dayanamamış, "Ama Hamas terörist bir örgüttür" deyivermişti. Çevik Bir'i hatırlatan bir asabı, geleneksel bir paşa tavrı olduğu anlaşılan Büyükanıt, Nur Batur'la daha önce yapmış olduğu söyleşide ne biz zavallı sivilleri rahatlatacak açıklamalar, ne de geleceğe yönelik bir tavır farkının ipuçlarını veriyordu.
O alışkın olduğumuz asker dili bir kez daha aramızdaki hiyerarşi duvarını inşa ediyordu. Yani, yine bize malûmat değil, talimat veriliyordu. Sözgelimi Yüksekova'daki cenaze sırasında F-16'ların alçak uçuş yapmasına yönelik açıklamaları ikna etmeye tenezzül buyurmayan bir rahatlıktaydı. O uçuşlar rutinmiş. Sincan'daki tankların da 'rutin' kelimesiyle açıklandığını gayet iyi hatırlarız. Ama Paşa, sözlerine şu uyarıları da ekleyiveriyordu: "Cenazeyi kaldıranlara herhalde F-16'larla taarruz yapılmaz. Ayrıca F-16'ya gelinceye kadar Yüksekova'da komando tugayımız var. Ama ihtiyaç olursa uçak da uçurulur." Eh, demek ki mesele yokmuş. Bu uçakların hangi koşullarda insanların üstünde alçak uçuş yapacakları konusunda elbette biz sivillere en ufak bir söz düşmediği gibi bu konuda kaygı göstermek de pek uygun bir davranış değilmiş. Söyleşiyi yapan Nur Batur'un yaradana sığınıp sorduğu, "Peki terörle mücadelede hiç hukuk dışına çıkılmadı mı?" sorusuna aldığı cevap da burnundan kıl aldırmaz bir asabiyet sergiliyordu: "Genelde TSK, özelde de onun ayrılmaz bir parçası olan Kara Kuvvetleri hukukun içindedir. Aksini söyleyenlerin başka amaçları vardır." Batur, akabinde "Geçmişte hata yapılmadı mı?" sorusunu yönelttiğinde bir soru önceki cevapla pek bağdaşmayan bir tavırla karşılaşıyordu: "Yapıldıysa yapılmıştır. Bilemiyorum. Ben sadece kendi komutanlık dönemimi biliyorum."
Hassasız hassas
Şunu belirtmek zorundayız ki Van Cumhuriyet Savcısı'nın hazırladığı iddianamenin yarattığı kıyamet havasının, bu toplumun adalet duygusunun gelişmişliği, yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı konusundaki hassasiyeti ile en ufak bir ilgisi yoktur. Hele askeri mevzularda rüştünü ispat edememiş basınımızın gürültülü kampanyası da bir şeyleri örtbas etme gayretinde. Savcının iddianamesinin adeta 'bölücü örgüt' elinden çıkmışlığı, siyasi tespitlerle hukukun tarafsız, soğukkanlı dilini ihlal ettiğinin altını çizen okur yazar vatandaşın bu konuda apansız bir hassasiyet edinmiş olduğuna inanmak gerçekten çok zor. Savcıların hazırladığı ne iddianameler okuduk ki paşamıza yönelik olmadığı sürece söz konusu vatandaşları asla rahatsız etmedi. Orhan Miroğlu'nun yazısında daha yeni okuduğum için örnek olarak sunacağım. Sanık olduğu davanın iddianamesinden alıntı yapmış. Savcı, demokrasiden ve yolaçtığı zararlardan yakınıyor: "Sivil toplum örgütü olarak nitelenen, ancak sivil toplum örgütü olmaktan öte, adeta 'sivil terör örgütü' olarak işlev gören örgütlenmelere de demokrasimizde yasalar çerçevesinde hoşgörü gösterilmektedir... 10'dan fazla personel istihdam eden işyeri sahipleri personelin etnik ve dinsel kompozisyonu konusunda belli bir yapıya zorlanmamışlardır." Daha neler neler yazmış Miroğlu'nun savcısı.
Eh, bir kıyamet kopardığımızı hatırlamıyorum. Bilirkişi raporlarından sevmediklerini eleyip iddianamesinde sezgilerinden, kuşkularından, hissettiği tehlikelerden söz eden savcılarla dolu bir tarihimiz, yargı haritamız var. Şemdinli iddianamesinde tanık olarak adı geçen M. Ali Altındağ'ın itibarının manşetlerde 'O Adam' diye sorgulanmasında gülünç bir şey var. Yıllarca 'Yüce Türk Adaleti'ne güvenerek sessizce karşıladığımız bu olağanüstü metinleri kaleme alan Cumhuriyet bekçisi savcılarımız çok değerli itirafçılar, mümtaz muhbirler, hazik doktorlar, engin bilirkişiler tarafından destekliydi, anlaşılan. Hiçbirinden kuşkulanasımız gelmedi.
Şimdi Van Cumhuriyet Savcısı Ferhat Sarıkaya hakkında soruşturma açılmasını yetersiz bulanlar, onu Albayım Deniz Baykal tarafından büyük bir uyanıklıkla saptanan darbenin tetikçisi olarak görenler 'Paşama Dokunma!' kampanyasını bütün fanfarıyla sürdürüyorlar. Kanımca yapılacak en hayırlı şey, savcıyı (asla 'sayın' demeden) Erzurum'un kurtuluş günü şenliklerinde Ermeni rolüne çıkartmaktır.
Akil köşe yazarlarının toplumdaki kutuplaşma karşısında endişelenip aslında Büyükanıt'ın dediklerinden asla böyle bir anlam çıkarılamaz yollu yazıları okuyorsunuzdur. Astsubay Mutkili Ali konusunda, "Tanırım, iyi çocuktur" dedikten sonra "elbette cezası varsa çeker" cümlesini yine bencileyin kimi bozguncu kafaların görmezden gelerek haksızlık yaptığını söylüyorlar. Meğer pek doğal bir sohbet parçacığıymış bizim kesip biçerek sisteme 'darbe'ye maşa ettiğimiz sözler. Meğer yakında Genelkurmay Başkanı olacak olan bir orgeneralin, bir dükkâna bomba atıp, şansı yaver gitmediği için ancak bir kişiyi öldürebilip suçüstü yakalanmış olan bir adamdan 'iyi çocuk' diye bahsetmesi kimi kurumlara bir göz kırpma olarak algılanamazmış. Çünkü biz, toplumca, askerden hiç korkmazmışız. Askerin 'cezası varsa çeker' dediği 'iyi çocuklar' nerede pekiyi? Biri içerde. Bugün okudum.
Ali Kaya, nam-ı diğer Mutkili Ali, askeri cezaevinden, her zaman kullandığı cep telefonuyla 'dayı' diye hitap ettiği birilerini arıyormuş.

Bu konuyla ilgili yorumlarınızı da görmek isterdim ben.Kopyaladığınız konuyu okudunuz di mi?