Nüve Forum

Nüve Forum > kütüphane > Kültür > Edebiyat > Dilbilim > Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

Dilbilim hakkinda Word Histories (Kelime Tarihi(-leri)) ile ilgili bilgiler


MARATON Pers kralı Kyrus***8217;un Küçük Asya***8217;yı Lidya kralı Krezüs***8217;ün elinden almasından (İ.Ö. 546) sonra İyonya***8217;nın yunan kentleri (İ.Ö. 499) pers yönetimine karşı ayaklandılar. Ayaklanma 5 yıl sonra bastırıldı. İyonya kıyılarının

Like Tree86Likes

Cevapla

 

LinkBack Seçenekler Stil
  #51  
Alt 23.07.08, 23:10
kaplancik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

MARATON

Pers kralı Kyrus***8217;un Küçük Asya***8217;yı Lidya kralı Krezüs***8217;ün elinden almasından (İ.Ö. 546) sonra İyonya***8217;nın yunan kentleri (İ.Ö. 499) pers yönetimine karşı ayaklandılar. Ayaklanma 5 yıl sonra bastırıldı. İyonya kıyılarının önde gelen kentlerinden Miletos yağmalandı. Yunanlılarla Persler arasındaki bu mücadeleyi Persler kesin bir zaferle kazandı.

Bununla birlikte adları o zamanlar pek duyulmamış iki önemsiz yunan kenti olan Atina ve Eritria ayaklanmaları desteklemek üzere Ege***8217;nin karşı kıyılarına birkaç tekne gönderme cesareti gösterdiği için yeni Pers kralı Darius bu sonuçla yetinmedi. İ.Ö. 490***8217; da bu kentleri cezalandırmak amacıyla gönderilen birlikler Eritria***8217; yı yağmaladılar fakat Atina***8217; yı alamadılar.

Öyle anlaşılıyor ki Persler içeride kentin kapısını açacak bir ihanetin gerçekleşmesini umarak Atina***8217;nın 45 km uzağındaki Marathon***8217; da karaya çıktılar. Ancak planları başarıya ulaşamadı. Persler gerisin geri gemilerine binerken Atinalılar saldırıya başlayarak parlak bir zafer kazandılar. Bu zaferin haberi bir koşucu tarafından Pers gemilerinin ulaşabilecekleri süreden daha kısa bir süre içerisinde Atina***8217; ya ulaştırıldı. Günümüzün ***8220;maraton koşusu***8221; adını bu olaydan almıştır.






Koşan Arkadaşın heykeli

Alıntı ile Cevapla
  #52  
Alt 05.08.08, 22:27
kaplancik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Cevap: Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

Dollar

Almanya-Çekoslovakya sınırının birkaç kilometre güneyinde küçük bir kasabadır ***8220;Jáckymov***8221;. Bu kasaba Almanca adı ***8220;Sankt Joackhimstall***8221; ile bilinirken bu bölgeye yakın bir yerde gümüş çıkarılır ve ***8220;joachimstaler***8221; ismiyle damgalanarak basılır. Bu ismi Almanlar ***8220;taler***8221; olarak kısaltırlar. Taler yayılır ve Hollanda***8217; da ***8220;daler***8221; şeklini alarak bu şekliyle İngilizceye geçer.

Daler zamanla demir paralar için kullanılan genel bir isim olur. Daha sonraları Thomas Jefferson tarafından ***8220;dollar***8221; Amerikanın alım ve ödeme parası olarak teklif edilir. 6 Temmuz 1785 Kongresinde kabul edilip A.B.D.***8217;nin para birimi haline gelir.



Thomas Jefferson
Alıntı ile Cevapla
  #53  
Alt 05.08.08, 22:39
kaplancik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Cevap: Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

Pen, Pencil

Pen birbirinden çok farklı olarak ***8220;enclosure=etrafı çevrili kara parçası***8221; ve ***8220;writing implement=yazı yazma aracı***8221; anlamlarına gelmektedir. Enclosure (etrafı çevrili kara parçası) olan pen; Eski İngilizcedeki ***8220;penn***8221; ne dayanır.


Oysa writing implement (yazı yazma aracı) anlamındaki sesteşi; Latince***8217; deki ***8220;wing, feather=kanat, tüy***8221; anlamındaki eski zamanlarda kullanılan tüy kaleme verilen ***8220;penna***8221; ya dayanır.

Pen ve Pencil birbiriyle yapı ve anlam bakımından yakın görünse de aslında benzerlik kazara olmuştur. Bir diğer ismi ***8220;pinsel***8221; olan pen 14. yy.***8217; da İngilizceye ressamların kullandığı fırçanın ismi olarak girmiştir ve bu kelime Latincedeki bir çok kelimenin kökü olan penicillus***8217;tan gelir. İngilizce daha sonra bu kelimeyi hiç değiştirmeden penicillium küflerinin ürettiği, ayrıca şekli fırça görünümünde olan ve günümüzde aynı kökten türemiş penicillin***8217;e isim babalığı yapan Latincedeki çimensi yapıları niteleyen penicillus***8217;u hiçbir değişikliğe tabi tutmadan almıştır.

Yani pencil ressamların fırçasına verilen isimden türemiş ve kök itibariyle de fırça görünümündeki penicillin***8217;e benzerlik göstermektedir.



Penicllium küfü





Konu kaplancik tarafından (05.08.08 saat 22:42 ) değiştirilmiştir..
Alıntı ile Cevapla
  #54  
Alt 05.08.08, 22:53
kaplancik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Cevap: Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

Domates (Lycopersicon esculentum)

Patates Domates ve Bal Kabağı Amerikan yerlilerinin keşfettiği, tarımını yaptığı sebzelerden sadece bir kaçıdır.

Domates (tomatl) Meksika ve Orta Amerikada yaşamış Azteklerin dili olan Nahuatl dilinden bir kelimedir.

İspanyollar bu toprakları istila ettiklerinde domatesi kullandılar ve İspanya'ya taşıdılar. Domates için Nahuatl dilinden "tomatl" ismini aynen aldılar. Tomatl "tomate" olarak Fransızca, Portekizce ve İngilizceye geçti.
İngilizce'de "tomate" kelimesi ilk kez 1604***8217;te kullanıldı. Potato kelimesi akustiği etkisinde "tomato" şeklini aldı.

Gıda olarak tüketimesi ve bu denli yaygınlaşması kolay olmadı. Uzun yıllar it üzümüne benzemesi sebebiyle "zehirlidir" diye yasaklandı. Daha sonra bazı baharatçıların uğur getirdiğine dair iddiaları üzerine süs bitkisi olarak kullanıldı. Bu nedenle Fransa ve İngiltere'de ona "pomo d'amore" (sihir tokmağı) deniliyordu.

Domatesin yasaklı dönemi 1500'lü yılların ortalarında sona erdi. Bu yıllarda gastronomik özellikleri yavaş yavaş keşfedilmeye başlanmıştı. Önceleri pişirilerek ya da kızartılarak hazırlanıyordu. 1700'lü yıllarda ilk kez Fiorentinalı bir aşçı onu salatalarda çiğ olarak kullandı ve domatesin önlenemeyen yükselişi böylece başlamış oldu.



Alıntı ile Cevapla
  #55  
Alt 05.08.08, 23:07
kaplancik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Cevap: Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

Avokado (Avocado Pear), Avukat

Amerika***8217;da yetişen tropikal bir meyvedir avokado, armut şeklindedir, koyu yeşildir, sert derimsi bir kabuğu vardır, yenilebilen kısmı yeşilimsi ve sarımsıdır, büyük sertçe yekpare çekirdeği vardır.

Aztekler bu meyveye kendi dillerinde ahuacatl ismini vermişlerdir. Ahuacatl Aztek dilinde ***8220;testis***8221; kelimesinin de karşılığıydı. Aztekler meyvenin şekli itibari ile bu ismi kullanmışlardı. Bununla birlikte ahuacatl yani avocado aynı zamanda afrodizyak kabul edilirdi.

Kelime telafuz edildikçe değişerek bugünkü İspanyolcadaki ***8220;aguacate***8221; halini almıştır.

Ancak diğer bir duruma göre İspanyollar ahuacatl kelimesini eski İspanyolcadaki ***8220;avocado***8221; (avukat) sesteşi ile Avrupaya götürmüşlerdir. Dilimizdeki avukat kelimesinin de buradan geldiğini görüyoruz. Avocado (avukat) kelimesi bu yeni meyveye isimini devretmiş ve yeni ***8220;avukat***8221; kelimesi için ***8220;abogado***8221; kelimesi kullanılmıştır.

Avocado Armut***8217;u bazen de "Timsah Armut"u (Alligator Pear) ismiyle çıkıyor karşımıza. Meyvenin koyu yeşil, kalın, derimsi, yumrulu ve timsah derisine benzeyen kabuğu bu ismi almasına neden olmuştur.

İngilizce kayıtlara göre kelime ilk olarak 1697'de kullanılmıştır.




Konu kaplancik tarafından (05.08.08 saat 23:36 ) değiştirilmiştir..
Alıntı ile Cevapla
  #56  
Alt 05.08.08, 23:26
kaplancik
Ziyaretçi
 
İletiler: n/a
Standart Cevap: Word Histories (Kelime Tarihi(-leri))

Quarantine

Bulaşıcı bir hastalığın bir yerden başka bir yere gitmesini, zararlı bir şeyin yayılmasını denizde veya karada önlemek manasındadır.

Fransızca kökenlidir ve isim babası "quarante" (kırk, 40) sayısıdır. Sonuna eklenen kelimeye civarinda manası katan ***8220;-aine***8221; son ekini almasıyla ***8220;quarantaine***8221; kelimesi oluşur. Kelime bu haliyle ***8220;kırk küsür, kırk civarında***8221; anlamlarına gelir.

Ortaçağlarda vebanın limanlar yolu ile bulaşmasını önlemek için gemiler limanlara alınmadan önce "40 gün" bekletilir, salgın hastalık belirtisi olmadığı kesinleşince yanaşabilir, mürettebat ve taşınan mallar gemiden ayrılıp karaya inebilirdi.

Kırk günlük bu periyot quarantine olarak ismini almış ve bir çok dile bugünkü anlamıyla geçmiştir.


Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Tags
(kelime, histories, tarihi(-leri)), word

Seçenekler
Stil

Yetkileriniz
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB code is Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-KodlarıKapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık



Bütün zaman ayarları WEZ +2 olarak düzenlenmiştir. Şu anki saat: 02:00 .